Gezaghebber St. Maarten: geen uitzetting illegalen

PHILIPSBURG - Illegale bewoners van Sint Maarten worden niet gedwongen het eiland te verlaten. Gezaghebber Dennis Richardson ontkent stellig geruchten in die richting. “Onze hulpverlening is gericht op alle inwoners van het eiland, legaal of illegaal.”

Nu de orkaan is uitgewoed, blijken veel mensen het eiland te willen verlaten. Toeristen, maar ook Antillianen en Arubanen, en Haïtiaanse, Dominicaanse en Jamaicaanse bewoners van de krottenwijken. Omdat er geen werk meer voor hen is of omdat de gebeurtenissen hen te zeer hebben aangegrepen. Zo vertrok een verzorgster van een bijna blinde bejaarde man op stel en sprong, waardoor hij hulpbehoevend achterbleef. Het Antillen-huis in Nederland bemiddelt voor de overkomst van een familielid.

Richardson: “Een heleboel mensen hebben zelf geld om een ticket te betalen. Die gaan met de reguliere maatschappijen. Voor de groep die geen geld heeft, organiseren wij een mogelijkheid om het eiland te verlaten. Dat gebeurt in coördinatie met de regering van de drie landen en met vertegenwoordigers van de diverse gemeenschappen in de shanty towns (krottenwijken). Het aanbod geldt voor iedereen, legaal of niet. Ook voor Arubanen en voor Antillianen van de andere eilanden.”

Hij erkent dat de hulp aan de allerarmsten ook te maken heeft met de enorme klap die de economie heeft gehad. Het zal voor een deel van de naar schatting 15 000 illegalen moeilijk zijn om een nieuw bestaan op te bouwen. Vanaf eind jaren zestig werden zij aangetrokken door de enorme groei van het toerisme op Sint Maarten. Maar juist in die sector valt voorlopig weinig te verdienen, omdat de hotels eerst hersteld moeten worden. De eiland-economie drijft op het toerisme. Daarom streeft de gezaghebber ernaar in het winterseizoen, dat in december begint, weer mee te draaien.

In verband met de volksgezondheid en wederopbouw van het eiland heeft Richardson besloten de shanty towns te ontruimen en plat te bulldozeren. De bewoners wil hij voorlopig huisvesten in tentenkampen. Daarna zal er een betere vorm van tijdelijke huisvesting moeten komen en op den duur wil de gezaghebber hen meer inpassen in de lokale gemeenschap. “Dat kan betekenen dat zij een legale status krijgen. Een groot deel is alleen maar illegaal omdat de overheid het aantal aanvragen niet kon verwerken”.

In juni al kondigde Richardson een sanering van de shanty towns aan, die zonder sanitaire en andere voorzieningen door de bewoners zijn gebouwd. Hij was van plan de krottenwijken af te breken en de bewoners elders onder te brengen. Door de orkaan wordt hij gedwongen dat plan in één keer uit te voeren. “Dat is vervelend, omdat het om zoveel mensen gaat. Maar nu de situatie zo is, is het stom als je het niet doet.”

Het platwalsen van de wijken is nog niet begonnen. Eerst moeten de tentenkampen klaar zijn. De gezaghebber weet dat sommige illegalen al begonnen met de wederopbouw van hun krotje. Hij doet er even niets tegen. “Zij moeten ook een dak boven hun hoofd hebben.”

De ruim zeshonderd mariniers op het eiland houden zich uitsluitend met humanitaire hulpverlening bezig. Het weg-bulldozeren van de krottenwijken behoort niet tot hun taak. Geruchten dat de marine weigerde mee te werken aan de sanering kloppen dus niet, aldus een woordvoerder.

Over het aantal doden doen nog steeds veel geruchten de ronde. Volgens Richardson zijn er tot nog toe twee doden geborgen en geïdentificeerd. “Er wordt gedoken in de lagune en onder de puinhopen gezocht met honden. Maar meer lichamen zijn nog niet gevonden.”

Kroonprins Willem-Alexander komt vandaag voor een bezoek op het eiland aan, meldde premier Kok gisteren in de Tweede Kamer. Ook sprak de premier namens het kabinet zijn medeleven uit met de slachtoffers.

Kok stond stil bij de bevolking die zware offers heeft moeten brengen. Volgens welingelichte kringen, wilde Kok indirect ook de vele illegalen een hart onder de riem steken. Als het bestuur van Sint Maarten van de gelegenheid gebruik zou maken hen van het eiland af te zetten - zoals eerdere berichten luidden - zou de Nederlandse regering dat niet humanitair vinden. Maar over een eventuele uitzetting heeft Nederland, gezien de autonme status van de Antillen, niets te zeggen.

De premier gaf aan dat van de totale omvang van de schade die Luís heeft aangericht nog weinig valt te zeggen. Het kabinet had vrijdag al tien miljoen gulden beschikbaar gesteld. Als de schade in kaart is gebracht, trekt het kabinet zo nodig meer geld uit.

Ook minister Voorhoeve reist eind deze week af om zich op de hoogte te stellen van het leed dat Luís heeft aangericht. Kok vertrekt eind deze maand voor een al eerder geplande reis naar de Antillen.

De Antilliaanse regering geeft 25 miljoen gulden voor de wederopbouw van Sint Maarten. Het Rampenfonds geeft 2,5 miljoen gulden aan het Nederlandse Rode Kruis voor noodopvang van de slachtoffers op en de wederopbouw van de Bovenwindse Eilanden.