Palestijnen en Israël frustreren EU-hulp

Van onze correspondent BRUSSEL - De miljarden guldens aan steun die de afgelopen jaren vanuit de Europese Unie naar de Palestijnse gebieden zijn gegaan, hebben de economie van de regio nauwelijks verbeterd. De werkloosheid is de laatste jaren slechts toegenomen, zodat nu bijna de helft van de Palestijnse beroepsbevolking thuis zit, terwijl de productie met een derde is verminderd.

De verantwoordelijkheid daarvoor legde Europees commissaris Marin, die gisteren een discussienota presenteerde over de rol van de EU in het vredesproces in het Midden-Oosten, zowel bij Palestijnen als Israëliërs. Die laatsten verweet hij door voortdurende afsluiting van de Palestijnse gebieden een normale economische ontwikkeling in de regio onmogelijk te maken. De economische teruggang in de Palestijnse gebieden, waar de individuele lidstaten en de Europese Commissie samen de afgelopen vier jaar zo'n 3,6 miljard gulden voor hebben uitgetrokken, is volgens de commissaris echter ook te wijten aan wanbeheer door de Palestijnen zelf. “Er is bij de Palestijnse Autoriteit niet altijd sprake geweest van goed beheer. De besluitvorming over de besteding van het geld verloopt slecht.”

De conclusie dat er sprake is van weggegooid geld wilde de commissaris, die verantwoordelijk is voor de relaties met de landen rond de Middellandse Zee, niet trekken. Politiek heeft het wel effect gehad, aldus de Spanjaard. “Het heeft het vredesproces levend gehouden, en de Palestijnse Autoriteit in het zadel.” Hij is daarom niet van plan de lidstaten, die uiteindelijk over voortzetting van de hulp moeten beslissen, voor te stellen de steun stop te zetten. Dat zou het vredesproces, dat toch al niet zo bijster goed loopt, in gevaar brengen.

Wel vindt hij dat de EU meer zeggenschap moet krijgen in de besteding van het geld en in het vredesproces in het algemeen. “In een onderneming heeft de grootste aandeelhouder ook een vertegenwoordiger in de raad van bestuur.”

Het is niet de eerste keer dat de Unie een grote rol opeist in het vredesproces. Marin: “Wij willen de leidinggevende rol van de VS in het vredesproces ook niet aantasten, maar we willen wel een actievere rol spelen.” Israël heeft dat tot nu toe weten tegen te houden. Het vertrouwt zijn belangen liever aan de VS toe dan aan de EU, waarvan het de laatste maanden herhaaldelijk kritiek heeft gekregen.

Zo lieten de EU-ministers van buitenlandse zaken er zeer duidelijk hun ongenoegen over blijken dat Israël de aanleg van de haven en toegang tot het vliegveld in de Palestijnse gebieden liet blokkeren onder het mom van veiligheidsmaatregelen.

En de Europese Rekenkamer beschuldigde Israël er twee maanden geleden van misbruik te maken van een regeling om producten tegen een laag tarief in de EU af te zetten. Er komt in ieder geval drie maal zoveel sinaasappelsap met het predikaat 'made in Israel' binnen dan dit land kan produceren.