Armzalig

Doet het nu werkelijk zoveel meer recht aan een schrijver wanneer hij gelauwerd wordt in het sjiekste hotel van Amsterdam, voor een zaal uitbuikende boekbekenden die het goochelend met de sigaar zichtbaar moeilijk hebben zich ontspannen te houden in hun goeie goed, dan wanneer dat gebeurt voor een wat schreeuwerig zaaltje vol juryleden?

De NPS zond dinsdag, gedeeltelijk in de Nova-zendtijd en deels vermomd als het boekenprogramma 'Passages', de toekenning van de Libris-prijs uit. Een vertoning die alles in zich had van een armzalig mislukte poging tot klasse en kwaliteit. Of je huurt het Amstel Hotel af, je vraagt of de kok 'm eens van jetje wil geven en verzoekt de heren te verschijnen met de vadermoordenaar om en dan hou je je verder de avond aan de etiquette. Of je keert terug naar een stoffig zaaltje waar de prijs zonder omhaal en plichtplegingen zal worden weggegeven - hooguit een verschraald pilsje toe. De nep van de pseudo-klasse werd door presentator Philip Freriks meteen al onthuld, toen hij begon voor te lezen wat er op het menu stond: eigenlijk gewoon warm eten. Het was duidelijk: laat u niets wijsmaken door de aankleding, het is slechts een grol, een rollenspel van wat mensen op een avondje uit. Waarna de kandidaten stuk voor stuk kort werden toegesproken door een adept - waarbij achteraf bleek dat dit ten bate van de televisie was gedaan en sommigen helemaal niet ondersteboven waren van het door hen aangeprezen boek.

Het was dus in principe weinig anders dan toen Sonja Barend met weer een ander spel de winnaar van de AKO-prijs uit de hoge hoed toverde. Als mensen van een beetje stijl al zenuwachtig lacherig worden, begin er dan niet aan, want dat staat zo slonzig. De hele omlijsting, inclusief 'gesprekjes' met de kandidaten en een 'gesprek' achteraf, was doordrenkt van de onmacht om te gaan met een literatuurprijs. Zowel door de televisie als door de gasten en kandidaten.

Met minder dan een half oog dinsdagavond nog even gekeken naar een andere vorm van hetzelfde soort: 'De travestie show' van Veronica. Ach, het zal allemaal wel, dat gedateerde gedoe - Manfred Langer is er niet meer - van een groepje verveelde en straal besnoven luitjes van onbeduidend kaliber die avondje-uitbundig-uit naspelen, maar het is niet voor mij bedoeld. Over een paar maanden kunnen ze die arme Luxemburgers een beetje op stang jagen.

Al zie ik niet direct de groothertog juichend uitrukken om te komen kijken naar Joop van der Reijden die in z'n geribbelde blote gat, aan een ketting hangend, het pijnkonijn van de maand speelt in 'Robert ten Brinks Schitterende SM-Show'. Mij best allemaal, als ik maar bij deze zeldzaam zielige samenzwering van halve zolen mag afhaken tegen de tijd dat de baas van 't spul er pret in krijgt wanneer ze drie duims klinknagels in z'n geslachtje gaan meppen, alvorens hij de gemaskerde, maar voor de vaste klanten goed herkenbare, Caroline Tensen met z'n zweepje gaat bewerken.

Caroline Tensen, mijn hemel. De gemiddelde lantaarnpaal is een interessantere gesprekspartner in vergelijking met dat kirrende spul als zogenaamd deskundige. Ze was voor Ten Brinks grote ordinaire circus van de wansmaak, nichtenlol en overige commercieel geflipte zielepietjes, afgehuurd als jurylid. Samen met Danny de Munck en Liesbeth List, een duo dat verder alleen nog voor 'Koffietijd' wordt gevraagd, tenminste, als Gerard Joling en Ronnie Tober bezet zijn.

La Tensen had speciaal voor deze gelegenheid een afzakkend tijgerpakje aangetrokken, waardoor (de hemel zij geprezen dat ze voor dat bedrag Catherine Keyl niet hadden kunnen afhuren) de aandacht werd afgeleid van wat het zei. Ik viel binnen op een moment dat de jury onderling een wedstrijd hield in dommepraat van ijselijk vals kaliber. Dat zag je aan Ten Brink, die zo charmant lachend bijkans ineen zonk onder zijn volgende aanval van ejaculatio praecox. Tensen verdiende tien punten extra omdat ze tenminste op de dag van het gemankeerde siliconenproces de moeite had genomen haar eigen borsten mee van huis te nemen.

Enfin, even doorbijten, Ten Brink begint in september ongetwijfeld aan zijn Oorspronkelijke Ordi Orgie (leuk, leuk, zes uitzendingen en dan doen we: wie van de kandidaten kan het op z'n goedkoopst en met een deskundige jury). Maar dan is hij hopelijk ook eindelijk hoog genoeg gestegen voor z'n eigen intelligente talkshow, die hij mag overnemen van Ursul de Geer, en waarin na verloop van tijd een literaire prijs wordt uitgereikt.