In de beschutting van de Pic Saint Loup

Een kilometer of twintig ten noorden van Montpellier, in het hartje van de Languedoc, beginnen de uitlopers van het Centraal Massief, de bergstreek van Midden-Frankrijk. Een van de eerste serieuze toppen in die contreien is de Pic Saint Loup, een indrukwekkende granieten klomp, die reikt tot een hoogte van 658 meter.

Dit soort hoge toppen hebben altijd een sterke invloed op de omgeving. Deze Pic zorgt voor wat meer regenval en voor beschutting tegen koude noordenwinden. Bovendien zorgt hij voor een arme, stenige bodem - de Fransen spreken van schistes - waar weinig op wil groeien, behalve natuurlijk druivenstokken.

U begrijpt het al, we bevinden ons op een ideale bodem voor de wijnbouw. In de luwte van deze berg vinden we een wijngebied met dezelfde naam als de berg: Pic Saint Loup. Pic Saint Loup is een van de kleine wijngebieden in de Coteaux du Languedoc met het recht op de vermelding van de eigen streeknaam, in dit geval naast de algemene appellation Coteaux du Languedoc. Het creëren van al deze kleinere appellations, in 1985, was een slimme zet. Het gaf elke appellation de mogelijkheid zich te profileren en zich in een eigen richting te ontwikkelen. Pic Saint Loup deed dat door rigoureus te kiezen voor vrijwel uitsluitend hoogwaardige, edele druivenrassen. Elke Pic Saint Loup dient minstens 90% te bevatten van de drie blauwe rassen syrah, grenache en mourvèdre. Een behoorlijke opoffering, want nogal wat wijngaarden staan beplant met andere druiven, vaak met een hoge opbrengst van wat lichtere wijnen. Dat betekent dan ook dat van de 5000 hectare wijngaarden die we in Pic Saint Loup vinden, er maar ongeveer 1000 mogen worden gebruikt voor het maken van echte Pic Saint Loup. De wijn die van de overige wijngaarden komt, wordt verkocht als Coteaux du Languedoc (dus zonder de vermelding Pic Saint Loup) of als Vin de Pays d'Oc. Vreemd genoeg is er ook nog de regel dat wijngaarden die worden herplant met andere rassen, ook als het om voor Pic Saint Loup toegestane rassen gaat, niet onder de appellation mogen vallen als ze dat van tevoren ook niet deden. Zo wordt het oppervlak bewust klein gehouden. Sommige slimmeriken hebben daarop een truc bedacht. Zij beplanten hun wijngaarden met witte viognier, in de verwachting dat de autoriteiten alle wijngaarden met deze druif de komende jaren opnieuw zullen klasseren, en wel als Pic Saint Loup. Dan hebben ze toch nog hun zin.

Domaine de Cazeneuve, Les Terres Rouges 1996 Wijnhandel Colaris, f13,50

Een van mijn persoonlijke favorieten is het Domaine de Cazeneuve. Sinds de overname door de huidige eigenaar van Belgische origine, André Leenhardt, in 1987, is het snel bergop gegaan met dit domein. Het is niet helemaal toevallig dat dit soort domeinen door buitenlanders wordt gerund. Mensen van buiten de streek zien de mogelijkheden soms beter dan de lokale boeren. Bovendien hebben ze nog wel eens een aardige zak geld onder de arm om in de wijngaard en de gebouwen te investeren.

In 1991 was de kelder klaar (daarvoor maakte de coöperatie de wijnen) en kon het echte wijnmaken beginnen. De wijngaard van 20 ha is beplant met uitsluitend blauwe rassen: syrah, grenache (dertig jaar oude stokken) en mourvèdre. Lage opbrengsten en een zorgvuldige vinificatie zorgen voor wijnen die uitblinken door hun romigheid en buitengewoon zachte en rijpe tannines.

Er worden verschillende wijnen gemaakt op dit domein, variërend van rijk en krachtig tot lichtvoetig en soepel. De Cuvée 'Terres Rouges' behoort tot de laatste categorie. Hij wordt gemaakt van de jongere stokken, die altijd een wijn opleveren die wat toegankelijker is en die daarmee ook jong gedronken kan worden. Desondanks proef je in de '96-er de zuidelijke kruiden, hij heeft wat zwoelheid en een aangename peperigheid, is mooi afgerond en aangenaam zacht. De Cuvée Fût de Chêne is opmerkelijk rijk en krachtig. De '95-er is nog stevig, heel jong, met mooi vanille van het hout, een smaak die rijk en zeer rijp is, met een exotische, bijna oosterse kruidigheid (importeur: Ron Cohen, f27,50).

Domaine de l'Hortus, Cuvée Classique 1995 Wijnkoperij De Gouden Ton, f17,50

Een van de voordelen van de Pic in de directe nabijheid is de wat hogere ligging van de wijngaarden, althans de betere. Dat betekent dat de afkoeling hier 's nachts goed is, ondanks de ligging nabij de Middellandse Zee. Dat proef je direct terug in de wijnen. Het verklaart het krachtige en aromatische karakter, met een goede zuurgraad. Deze frisheid en zuurgraad wijzen tevens op een sterke aanwezigheid van de syrah, een druif die van nature wijnen met veel levendige zuren oplevert. Veel van de beste wijnen bevatten hier hoge percentages syrah, meestal zeventig procent of meer, tot honderd procent toe. Ook het Domaine de l'Hortus, sinds jaar en dag een van de toppers van deze appellation, werkt met veel syrah in de wijnen. Wie een wijn van dit domein proeft, ziet direct de grote verschillen met syrah bij bijvoorbeeld Vin de Pays d'Oc. Bij dat type wijn komen de druiven vaak van lagere wijngaarden, dicht bij zee, en dat maakt ze nogal eens wat log, zwaar, spanningsloos.

Bij l'Hortus wordt de gewone wijn 'Cuvée Classique' genoemd. Het fruit staat in deze wijn voorop, hij is open, met veel kersen en ander rood fruit, waarmee het gewoon een lekkere wijn is, met even een bitter na, maar dat is de jonge leeftijd. Zeer indrukwekkend is de Grande Cuvée, waarin duidelijk hout terug te vinden valt, naast een rijkdom en kracht die niet zouden misstaan bij een goede Châteauneuf-du-Pâpe, met wat chocola, thijm, laurier, zeer verleidelijk, romig en krachtig; een grote wijn (f29,50).

Clos Marie 1996 Vinoblesse, f14,50

Een wat minder bekend domein, dat de laatste jaren sterk in de belangstelling is gekomen, is Clos Marie. Er heeft zich hier een jonge, getalenteerde wijnmaker gevestigd, die zeer uitgebalanceerde wijnen maakt. Hij heeft zich toegelegd op het maken van wijnen die uitblinken door hun mooie fruit, op basis van de syrahdruif.

De '96-er van dit domein is daar een goed voorbeeld van. Hij is misschien nog een beetje stug, omdat hij zo jong is, maar het fruit spettert uit het glas, hij is heel rijk in de geur, met mooi chocola, de smaak heeft rijkdom en sap, schitterende tannines, room en lengte. Dat de wijn zo jong op de markt komt heeft een eenvoudige verklaring: er is zo weinig en hij is zo populair, dat alle oudere jaren straal uitverkocht zijn.

De houtcuvée, de cuvée fût de chêne van de uitstekende jaargang 1995, is al even indrukwekkend: het fruit wordt niet door het hout overheerst en de concentratie is nog groter; hij is sappig en vol, perfect in balans, met bosaardbeien en kersen en ondanks de tannines; heerlijk romig en zacht (Vinoblesse, f21,-).

Chateau de Lancyre, Vielles Vignes 1996 Wijnkoperij Otterman, f13,75

Een van de mogelijkheden om snel succes te boeken is het creëren van prestigecuvées. Dat is de laatste jaren in Pic Saint Loup dan ook op grote schaal gebeurd. Hiervoor kunnen de beste druiven worden geselecteerd - juist in de prestigecuvées ligt de nadruk sterk op syrah - en hier kan rijping op eiken vaten, deels nieuw, worden toegepast. Het Chateau de Lancyre beschikt voor de speciale cuvée over een wijngaard met oude stokken (vieilles vignes), die een wijn opleveren met meer diepte en concentratie. Dat heeft te maken met een dieper wortelstelsel van de druif en met de lagere opbrengsten die we altijd bij lagere stokken zien. Sommige wijnboeren rooien oudere stokken liever, omdat ze vinden dat de hoeveelheid wijn die ze produceren op een gegeven moment te veel terugloopt. Omdat de druivenstok bij een lagere opbrengst minder hoeft te werken om de druiven rijp te krijgen, zijn dit soort wijnen vaak heel mooi zacht en rond. Ze hebben wel tannines, maar die zijn heel rijp geworden, zodat ze een minder droge indruk in de mond achterlaten. Bij de wijn van Château de Lancyre is dat goed te proeven. De '96-er is overweldigend van smaak, heel dik en peperig, thijm en zuidelijke kruiden, met heerlijk vanille en een lange afdronk; een prachtige wijn, overigens voor een wel zeer redelijke prijs.