De Bond praat mee en daar gaat het maar om

Van een onzer verslaggeefsters AMSTERDAM - Voortaan 'denkt' de Gereformeerde bond 'mee' over het Samen-op-Wegproces. Dat daarbij het woord 'onaanvaardbaar' valt, is niet het belangrijkste, vindt de hervormde-synodevoorzitter Wim Beekman.

De hervormde kerkorde van 1951 was voor de Gereformeerde bond ook 'onaanvaardbaar'. “Toen zijn we er ook niet uitgestapt”, zegt dominee Dekker uit Wezep. Dekker is zelf een 'bonder', maar een 'linkse'.

Al lange tijd bepleit ds. Dekker actieve en constructieve deelname van de rechterflank aan het hervormde debat over het Samen-op-Wegproces. Eindelijk is het er van gekomen. Met het geschrift 'Voor de goede orde' valt ook voor andere hervormden te werken, constateert hij.

Eergisteren bood het bestuur van de Bond haar kritiek op de ontwerp-kerkorde aan het hervormde moderamen aan. In een korte rede zei Bondssecretaris dr. ir. Jan van der Graaf er voor de duidelijkheid bij de ontwerp-kerkorde, zoals die er nu ligt, 'ondeugdelijk' en 'onaanvaardbaar' te vinden. Maar volgens dominee Dekker moet daar niet te zwaar aan worden getild: “Ooit vond de Bond alles onaanvaardbaar, het hele fusieproces. Dat is nu voorbij. De Bond doet nu mee aan het gesprek, een beetje laat, vlak voor de deadline, maar toch.”

De 'deadline' ligt ergens in het komende najaar: dan moeten de verzamelde synodes van de drie fuserende kerken zich in tweede lezing en daarmee definitief uitspreken over de kerkorde van de toekomstige kerk.

Of die fusiekerk tegen die tijd nog Verenigde protestantse kerk van Nederland zal heten, valt te betwijfelen. De Gereformeerde bond stelt voor de nieuwe kerk Hervormde kerk in Nederland te noemen, maar dat lijkt veel te veel op Nederlandse hervormde kerk (NHK) om aanvaardbaar te zijn voor de gereformeerde kerken en de evangelisch-luthersen. Een iets acceptabeler voorstel is kort geleden door de commissie voor kerkordelijke aangelegenheden van de NHK gedaan: Verenigde kerk van de hervorming. “Dat vind ik zelf een heel goed compromis”, laat synodepraeses Beekman weten. “Die naam sluit de lutheranen heel nadrukkelijk in.”

Diezelfde hervormde commissie voor kerkordelijke aangelegenheden (KOA) heeft ook op een ander, principiëler terrein alvast aan de ontwerp-kerkorde gemorreld in een richting die het de orthodoxe Bond makkelijker heeft gemaakt met haar eigen voorstellen te komen: De KOA stelde laatstelijk voor de toch al niet erg krachtige passage over de luthers-calvinistische oecumene in het 'grondslagartikel' van de kerkorde verder afzwakken. De KOA kwam daarmee bij voorbaat tegemoet aan wat nu blijkt het hoofdbezwaar van de Bond tegen de kerkorde te zijn. Het betreft een zaak die voor de kleine lutherse kerk uiterst gevoelig is. Hernieuwde discussie over het 'grondslagartikel' zal de lutheranen, de afgelopen weken toch al eens gemeen op de tenen getrapt, diep bedroeven. De hervormde synodepreses, Wim Beekman, is met dit gemorrel dan ook “niet gelukkig”. “Volgens mij is het allemaal een misverstand. De Gereformeerde bond doet alsof de oecumenische leerovereenkomst van Leuenberg in de kerkorde tot een belijdenistekst is gepromoveerd, terwijl het om niet meer dan een oecumenisch hulpstuk gaat.”

Blij verrast is ds. Beekman daarentegen met het milieuartikel dat de Bond aan de kerkorde toegevoegd wil zien.

Ds. Dekker ziet het wel tot een iedereen overspannend compromis komen. “Het grootste gevaar is dat het allemaal heel kleurloos wordt.”