Sparta houdt met gedurfd spel Ajax onder de duim

ROTTERDAM - Rotterdamse supporters, sommigen met de Sparta-muts op het hoofd, de meesten voorzien van een Feyenoord-hoofddeksel, drommen een half uur na de spectaculaire wedstrijd Sparta-Ajax (3-3) samen bij de tunnel waar de Ajacieden uitkomen.

Wie zich tien minuten ophoudt in deze kringen, heeft het gevoel dat het met de beschaving nog niet erg wil lukken. Het racisme viert hoogtij, de taal is hard en rauw. “Donderstraal toch allemaal op”, zegt een potige agent tegen de circa dertig heethoofden, “jullie komen hier alleen maar om te zuipen en te schelden. Zo gaat het nou al heel de middag. Het was een prachtige wedstrijd, maar dat interesseert jullie geen bal.”

Deze zinnen zijn koud uitgesproken, of daar komen Patrick Kluivert en Winston Bogarde uit de tunnel. Onmiddellijk wordt er geduwd en vallen er klappen. Bogarde, die na zijn even hatelijke als domme uitlatingen in de publiciteit aan het adres van Feyenoord, al de hele middag de gebeten hond is geweest op Spangen, komt in het nauw. Bij gebrek aan bescherming mept hij er zelf meteen ook maar op los. Kluivert probeert het vuurtje te doven door zijn clubgenoot tot een spoediger gang naar de bus te manen. Voor het 'kanker'-volkje vormt dat een uitnodiging om de jonge spits louter beroerds toe te wensen en hem massaal voor 'moordenaar' uit te maken. In plaats van zijn verstand te gebruiken en de confrontatie te ontlopen, negeert Bogarde alle adviezen van Kluivert. Hij gedraagt zich onvoorstelbaar agressief. Een agent pakt hem uiteindelijk bij kop en kont, hij tilt de voetballer een meter van de grond, maar dan nog wil Bogarde zijn gram halen. Een agent verliest in zijn poging de Ajacied in toom te houden de pet. Volledig over zijn toeren, schreeuwt Bogarde vanuit de houdgreep een minuut lang tegen de opdringende Rotterdammers: “Jullie gaan er aan, ik schiet jullie dood. Ik schiet jullie allemaal hartstikke dood.”

Het is een verbijsterend tafereel. Hoe kwaad en getergd je als voetballer ook bent, dit is merkwaardige taal. Je kunt iemand een klap, of een schop willen geven. Maar dood schieten? En dat voortdurend roepen, terwijl agenten je vast hebben? Zijn topvoetballers tegenwoordig gewapend?

Inmiddels zijn wat meer agenten toegesneld. Maar zelfs tussen vier dienders, is de achter een betrekkelijk veilig hek gesjorde Bogarde niet tot bedaren te brengen. Uiteindelijk stapt een Feyenoord-muts aan de andere kant van het hek op een agent af. “Mag die klootzak mij zo maar bedreigen? Het is nu al de derde keer dat die Bogarde mij met de dood bedreigt. Ik denk dat ik maar eens een aanklacht tegen die gozer indien.” Dat is de agent te veel. “Wie bedreigt wie nu eigenlijk? Wil je wel eens gauw opdonderden met je klacht?”

Het kan na Sparta-Ajax zo maar uit de hand lopen. Wie er oog voor heeft, wie er tussen staat, verbaast zich er over hoe vogelvrij voetballers soms zijn als de haat voelbaar wordt. Zij moeten zonder afdoende bescherming spitsroeden lopen. Zeker de voetballer die donkergekleurd is, heeft het in die omstandigheden niet gemakkelijk. Wat niet weg neemt dat Bogarde's constant herhaalde dreigement van 'doodschieten' te stompzinnig is, om sympathie te koesteren voor deze kat in het nauw. Je bent als Ajacied, als international een publieke figuur. Wie haalt het dan in zijn hoofd dergelijke dingen en zo lang te blijven roepen? De oorlogskoppen aan de ene kant van het hek, Bogarde aan gene zijde - ze lijken te lang te veel op elkaar.

Winston Bogarde, de ex-Spartaan, zijn naam zal nog lang aan deze opwindende Sparta-Ajax verbonden blijven. “Ik hoop niet dat het structureel wordt, maar Bogarde blunderde ook al in Israël tegen Maccabi”, zo kan coach Louis van Gaal amper zijn ergernis voor zich houden, als hij komt te spreken over de negentiende minuut. Bogarde wordt door Frank de Boer weliswaar onhandig aangespeeld, maar het vervolg van de linksback ziet er nog veel beroerder uit. Hij verspeelt knullig de bal aan Krijgsman, die het balletje van dichtbij langs Van der Sar duwt. Dat is 2-2 en er is nog geen kwart van de wedstrijd gespeeld. Eerst heeft Van der Sar zwak gereageerd op een schot van ruime afstand van Jalink:1-0. Vervolgens is het nota bene Bogarde zelf die voor de gelijkmaker zorgt. Hij verlengt een hoekschop van de nog steeds niet in Ajax-verband op winst betrapte, maar gisteren wel goed spelende Hoekstra. De Ajax-zaak lijkt drie minuten later geklaard als Metgod slecht reageert op een schot met het rechterbeen van Hoekstra en Scholten in de rebound kan toeslaan. Een minuutje later dan gaat Bogarde vreselijk de mist in en is het weer gelijk. Sparta benadrukt vervolgens dat het beste voetbal in Rotterdam dit seizoen op de rechteroever van de Maas is te zien. Al weer aan de kant van Bogarde - hij houdt nog even in voor een loos en alleen maar tijd kostend buitenspelgebaartje - glipt uitblinker Van der Laan weg. Diens voorzet biedt Dennis de Nooijer de open kans: 3-2. Later zal dit aanvallende deel van de tweeling nog een paar gave kansen laten liggen. Het verhindert niet dat Sparta en Celtic na de partij blijven onderhandelen over een transfer van de spits, die om onbegrijpelijke redenen niet door Feyenoord is ingelijfd.

De wedstrijd eindigt dus in 3-3. Hoekstra maakt gelijk na aangeven van Finidi George, maar een gelijkspel weegt voor een titelkandidaat dit seizoen voor het eerst een punt zwaarder dan voorheen. PSV heeft de zaak weer in eigen hand. In een week tijd heeft Ajax vijf van de zes op te rapen punten laten liggen en kan de neutrale liefhebber zich verheugen over een spannend slot.

Sparta, het bijna imponerend gedurfd spelende Sparta, heeft de andere eredivisieclubs laten zien dat Ajax toch is te bespelen. Willem II had vorige week vooral geluk bij de overwinning op Ajax, Sparta speelde overal één op één tegen Ajax. De hoofdrollen waren naast het sterke Rotterdamse collectief, bestemd voor Veldman, Jalink en Van der Laan. De laatste stond er in eerste instantie om het spel van de inschuivende Blind te ontregelen. “Danny speelde met te veel risico's, je moet ook rekening houden met de kwaliteit van de tegenstander”, stelde Van Gaal vast. Wel, in de praktijk was het zo dat Van der Laan niet alleen zand in Blinds mechaniek strooide, zelf was hij in aanvallend opzicht ook voortdurend gevaarlijk. Dat paste in het beeld van de moedige Sparta-prestatie. Afgezien van de backs Smith en Van der Meer tegen respectievelijk Hoekstra en Finidi George, streden alle Spartanen in hun rechtstreekse duels op voet van minimaal gelijkwaardigheid. Blind/Van der Laan, Reiziger/Fortes, Frank de Boer/Dennis de Nooijer, Bogarde/ Krijgsman, Scholten/Groenendijk, Ronald de Boer/Jalink, Litmanen/Veldman, Kluivert/Gérard de Nooijer - nergens was een Ajacied beter. “Ik moet mijn team een groot compliment maken”, zo stelde Sparta-coach Henk ten Cate vast. Om er gelijk somber aan toe te voegen: “Maar ach, er lopen hier wel achttien contracten af. We hebben talentvolle spelers die aantrekkelijk voor andere clubs zijn. Volgend jaar kunnen we hier waarschijnlijk opnieuw beginnen.”