TV-dominees blijven voor de doodstraf, maar wilden 'selectieve gratie'

WASHINGTON - “Ik kom nu oog in oog te staan met Jezus. Ik hou heel veel van jullie allemaal en ik zal jullie terugzien. Ik wacht op jullie.” Deze met een glimlach uitgesproken woorden aan het adres van haar echtgenoot Dana en haar andere familieleden waren de laatste voordat Karla Faye Tucker gisterochtend even na half twee het infuus aan beide armen kreeg aangelegd.

Twintig seconden nadat de eerste druppels van een dodelijk medicijnenmengsel haar bloedbaan waren binnengegaan raakte de vrouw buiten bewustzijn en enkele minuten later ontsnapte met een zacht pruttelend geluid de laatste lucht uit de longen van Tucker, die met de ogen naar het plafond gericht op een bed lag vastgebonden. Om precies 19.45 uur plaatselijke tijd - kwart voor twee in Nederland - werd de dood vastgesteld. In de gevangenis van Huntsville, ten noorden van Houston, was in Texas het doodvonnis voltrokken aan de eerste vrouw sinds de Amerikaanse burgeroorlog van ruim 130 jaar geleden en de eerste in de hele Verenigde Staten sinds 1984.

Karla Faye Tucker was een kleine veertien jaar geleden schuldig bevonden aan de moord, een jaar eerder in een appartement in Houston, op de 27-jarige monteur Jerry Lynn Dean. Samen met haar vriend Daniel Ryan Garrett maakte ze hem af met een pikhouweel. Tijdens de rechtszaak bekende ze met hetzelfde wapen de 32-jarige Deborah Thornton te hebben vermoord die, ten tijde van de inbraak in de flat, bij Dean in bed lag. Tucker, een sinds haar jeugd aan drugs verslaafde prostituee, kreeg de doodstraf.

In een sfeer, die de mengeling was van een circusvoorstelling en een gebedswake, waren dinsdagavond enkele duizenden mensen naar de gevangenis gekomen. Een deel wachtte ongeduldig op de voltrekking van het vonnis, een ander deel hoopte biddend en godsdienstige liederen zingend op gratie te elfder ure. Helikopters vlogen ronkend boven de menigte en de vracht fotografen, cameramensen en journalisten.

Voor het eerst had het vonnis het verzet opgeroepen van een groepering die normaal gesproken geen tegenstander is van de doodstraf: de fundamentalistische christenen rond de televisiedominees Pat Roberston en Jerry Falwell. Karla Faye had zich namelijk bekeerd tot het christendom en dan nog wel de streng-evangelische variant. Binnen de gevangenis getuigde ze veel van haar geloof en vertrouwen op God en ze hield zich ook veel bezig met de geestelijke begeleiding van medegedetineerden. Via zijn eigen televisiezender CBN mobiliseerde Robertson geestverwanten om de autoriteiten onder druk te zetten zodat de vrouw in leven zou blijven.

Jerry Falwell gaf vlak voor de executie toe dat hij - net als Robertson - voor de doodstraf is, maar in dit geval 'selectieve gratie' wilde. Tucker kon volgens hem binnen de gevangenis nog zo veel goed werk doen en nog zoveel mensen op het goede pad brengen, dat hij daarvoor een uitzondering wilde maken. Bovendien vond hij Karla Faye met haar knappe gezicht en vriendelijke voorkomen te aardig voor het vonnis. Op de vraag of hij met zijn uitzondering geen onrecht deed aan gelovige mannelijke gevangenen, die op hun straf wachten of al zijn terechtgesteld, of aan gelovigen met een andere religie, gaf hij geen antwoord.

Tot het laatste moment hadden de tegenstanders van het vonnis hun hoop gevestigd op het hooggerechtshof in Washington en gouverneur George W. Bush van Texas. In de loop van de avond wezen zeven van de negen opperrechters het bezwaar af van de advocaten dat het vonnis in strijd was met de grondwet. Eerder, op maandag, had een adviescommissie van Bush al bijna unaniem vastgesteld geen reden te zien om bij hun baas gratieverlening te bepleiten. Het enige wat overbleef was dat de gouverneur de voltrekking dertig dagen zou uitstellen.

Tegen zeven uur Texaanse tijd kwam een grauw en vermoeid ogende Bush uitsluitsel geven. Benadrukkend dat hij de wet zonder voorkeur of voorkeursbehandeling diende uit te voeren, herinnerde de gouverneur er aan dat veel mensen hem hadden geschreven of gebeld over de executie. “Ik heb de slotsom getrokken dat het oordeel over het hart en de ziel van een individu in de dodencel het beste kan worden overgelaten aan een hogere macht”, zei Bush, daarmee aangevend dat hij niet zou ingrijpen. Met een “Moge God Karla Faye Tucker en haar slachtoffers en hun families genadig zijn”, vertrok Bush.

Even later gingen vijf familieleden van Tucker, onder wie haar man Dana Brown, die gevangenispredikant is, familieleden van Thornton en een aantal journalisten de vleugel van de gevangenis binnen, waar de voltrekking zou gebeuren. Toen de groep een half uur later weer naar buiten kwam waren de meesten onder de indruk en sober gaven ze weer wat zich binnen had afgespeeld.

Slechts een van hen was een tevreden mens, zij het een zeer bitter: Richard Thornton, de echtgenoot van de vermoorde vrouw. De in een rolstoel gezeten reus van een man had in het gebouw al uitspraken gedaan als “De wereld is nu een betere plek” en “Ze komt er aan, schattebout. Pak haar aan”. Later zei hij de spijt die Karla Faye Tucker vlak voor haar dood had betoond niet te kunnen aanvaarden. Thornton: “Mijn godsdienst zegt me te vergeven en de andere wang toe te keren. Dat kan ik niet. Ik geloof niet in haar bekering.”

Het gejuich van de wrekende menigte was toen al verstomd. Net als de woorden van de door sommigen ingezette song: “Na-na-na-na, na-na-na-na, hey, hey, hey, goodbye!”