Te weinig veerkracht voor winst

ARNHEM - Enige tijd geleden maakten de coaches van Kroatië en Nederland de afspraak, dat hun volleybalsters in de aanloop naar de Europese titelstrijd een serie onderlinge oefenwedstrijden zouden afwerken. Achteraf bezien was dat een machtig slimme zet. Van de Kroaten, wel te verstaan.

Het team van Ivica Jelic gebruikte de vijf oefenpotjes namelijk niet alleen om wedstrijdritme op te doen, maar ook om te laten zien wie van beiden het sterkst is. En daarover kon na afloop van de oefenperiode, met vier overwinningen en één nederlaag voor Kroatië, geen twijfel meer bestaan. Vooral niet nadat Jelic langs zijn neus weg had opgemerkt dat die ene nederlaag alles te maken had met de bekende tong, waarvan zijn team zo vlak voor het EK niet het achterste had willen laten zien. Zijn boodschap kwam luid en duidelijk over bij de Nederlandse volleybalsters en werd nog versterkt door de sombere voorspellingen van hun eigen coach, die er steeds van is uitgegaan dat zijn team in de poulewedstrijden hooguit als tweede zou kunnen eindigen. Achter Kroatië.

Gisteravond lieten beide ploegen zien, wat ze werkelijk waard waren. En liet vooral het Nederlands team zien, dat de voorspellingen van Goedkoop meer op pessimisme hadden berust dan op realisme. Want het scheelde maar bar weinig of zijn team had Kroatië een nederlaag toegebracht. Wat snel en gevarieerd spel betreft deden beide ploegen gisteren in de Arnhemse Rijnhal nauwelijks voor elkaar onder. Zo weinig zelfs, dat het moeilijk te zeggen is waarom Kroatië uiteindelijk toch nog aan het langste eind trok (12-15, 15-11, 15-11, 12-15, 15-11).

Boersma, Leferink, Fledderus, De Jong, Fleurke en Brinkman startten zo voortvarend, dat de Kroaten lijdzaam moesten toezien hoe de eerste set met 15-12 verloren ging. Spelverdeelster Kirillova kon nog zulke slimme ballen naar aanvalster Jelic (jawel, de dochter van) doorspelen en Jelic kon haar arm met nog zoveel kracht uithalen, aan de andere kant van het net stond altijd wel iemand die nog slimmer, sneller en sterker was. En bij een tijdelijke inzinking is er altijd nog Elles Leferink, die alleen maar hoeft te serveren en een achterstand verandert in gelijkspel.

Wat Goedkoop had moeten beginnen als hij Leferink niet had gehad, is een vraag die de afgelopen week al vaker is opgekomen. Ook gisteren was de 18-jarige debutante de absolute uitblinkster. Of het nou om een side out of een punt gaat, Leferink maakt ze allemaal even gemakkelijk. Ze springt, mept en rost alsof het geen enkele moeite kost. Onvermoeibaar blijft ze serveren en aanvallen. En zelfs verdedigend redt ze de meest onmogelijke ballen. Met een alertheid en een reactievermogen, die af en toe aan het ongelooflijke grenzen.

Nederland volgde Kroatië op de voet en bouwde zelfs meer dan eens een voorsprong op. In de tweede set liep de ploeg van Goedkoop zelfs uit naar 11-7, maar verspeelde dat voordeel door een reeks slordige fouten. Bij 11-11 werd Leferink vervangen door Henriëtte Weersing, die het tij echter ook al niet kon keren.

In de derde set kwamen de Kroaten pas echt op temperatuur. Nu werd ook duidelijk, waarom Jelic altijd kiest voor dezelfde opstelling van zes volleybalsters, die allemaal bij een en dezelfde club (Mladost Zagreb) spelen. Waarschijnlijk zou spelverdeelster Kirillova, als ze geblinddoekt het veld werd ingestuurd, haar aanvalsters nog steeds feilloos weten te vinden. Binnen de kortste keren keek Nederland tegen een achterstand van 2-7 aan. Marjolein de Jong, die met passfouten een groot aandeel had in die negatieve stand, werd vervangen door Jolanda Elshof. En weer bewezen de Nederlandse speelsters hun enorme veerkracht: ze kwamen terug tot 9-8. Veel verder kwamen ze overigens niet, zelfs niet toen De Jong en Weersing de gelederen kwamen versterken.

In de vierde set werd de spanning bijkans ondraaglijk. En deze keer hield Nederland de opgebouwde voorsprong vast. Dat de stroom ten slotte toch nog opdroogde, kwam doordat de service en de passing het lieten afweten. “Als dat niet lukt, kom je in de problemen”, zei Goedkoop na afloop. “De vijfde set blijft een draaimolen. Als je er bij een voorsprong van 6-5 op links niet meer doorkomt, houdt het op. Dan wordt het een serve-pass-spelletje. En dat konden we niet volhouden.”

Kroatië won op ervaring. Wie het fantastisch op elkaar ingespeelde team van de Kroaten de afgelopen weken bezig heeft gezien, kan zich moeilijk voorstellen dat het nog maar twee jaar bestaat. Bij het samenstellen van de ploeg werden uitsluitend jonge talenten uit de nieuwe republiek toegelaten; speelsters van het voormalig Joegoslavische team kregen het dringende verzoek hun heil elders te zoeken. Slechts voor twee Russinnen, die op de Olympische Spelen van 1988 goud haalden voor de Sovjet-Unie en nadien met Kroaten trouwden, werd een uitzondering gemaakt. De 30-jarige spelverdeelster Irina Kirillova en de bijna even oude aanvalster Jelena Tsjebukina vormen het stevige fundament van een verzameling jonge volleybalsters, die twee jaar geleden op hun eerste EK zesde werden, en zich hebben voorgenomen deze keer een stuk verder te komen. Zelfs een medaille sluiten ze niet uit. Na gisteravond is de kans daarop aanzienlijk gestegen. En Nederland? Als Nederland vandaag één set verspeelt tegen Tsjechië, komt het eveneens in de halve finales. Al komt het dan wel tegen het favoriete Rusland te staan. En dat is iets, dat weldenkende volleybalinternationals zelfs hun ergste vijand niet toewensen.