Supermarkten A & P te koop

De Nederlandse supermarkt-wereld staat mogelijk aan de vooravond van een hevige concurrentiestrijd. Veroorzaker is indirect het Duitse Tengelmann, dat zijn 132 A & P-supermarkten, vroeger bekend als Jacques Hermans, in de verkoop gooit. A & P-Topman W. Pijper sluit niet uit dat de Amerikaanse supermarktreus Wal-Mart zijn kans grijpt om Nederland binnen te dringen.

Wal-Mart, het grootste supermarktconcern ter wereld, zorgde onlangs al voor consternatie door plotseling in Engeland een grote keten op te kopen. Wal-Mart is echter niet de enige potentiële gegadigde. Direct nadat gisteren bekend werd dat Tengelmann van 'Hermans' af wil, liet diens Nederlandse concurrent Laurus, met ketens als Edah en Super de Boer, weten eveneens grote interesse te hebben. Marktleider Ahold (Albert Heijn) zegt de ontwikkelingen nauwgezet te volgen, maar heeft zelf geen ambitie om in Nederland verder uit te breiden. Nederlandse overnames door Ahold zouden door kartelautoriteiten ook vrijwel zeker worden verboden.

De beoogde verkoop van Hermans (8 175 werknemers en 1,7 miljard gulden omzet) vloeit voort uit een ingrijpende reorganisatie bij het Duitse moederconcern. Dat bedrijf, geleid door de familie Haub, zegt zich te willen concentreren op 'prijsvechten', zowel op het gebied van levensmiddelen als bouwartikelen en kleding. Daarom wil Tengelmann zijn discountketen Plus, 3 500 filialen in zeven landen, in enkele jaren uitbouwen naar 5 000 vestigingen. Daarnaast gaat het zijn Amerikaanse keten - eveneens met de naam A & P (voluit Great Atlantic & Pacific Tea Company) - reorganiseren en vervolgens sterk uitbreiden.

Behalve de Hermans Groep in Nederland, die in een wat hoger prijssegment zit, zet Tengelmann ook in Duitsland enkele luxere winkelketens (samen 21 000 werknemers en 1 455 filialen) op afstand. Dat gebeurt door ze gedeeltelijk over te dragen aan andere supermarktconcerns. Welke partners dat zijn en of daar opnieuw Wal-Mart en wellicht ook het Nederlandse Ahold tot de geïnteresseerden behoren, is nog niet duidelijk. Tengelmann zelf zegt met het Duitse Edeka te onderhandelen.

De koerswijziging van Tengelmann houdt verband met zware concurrentie onder de supermarkten. Ook veel Duitse consumenten gaan tegenwoordig liever een keertje vaker met vakantie dan veel geld uit te geven aan levensmiddelen. Verder heeft de komst van het Amerikaanse Wal-Mart de concurrenten onder druk gezet.

Of Tengelmann als discounter naar Nederland terugkeert is niet waarschijnlijk. De Hermans-keten daartoe ombouwen, was niet goed mogelijk omdat, aldus directeur Pijper, voor discountzaken heel andere vestigingsplaatsen nodig zijn en daar ook een ander publiek op afkomt. De belangrijkste prijsvechters in Nederland zijn bovendien al Duits: Aldi en Lidl.