Galgenmaal voor Philips-leveranciers

Van onze redactie economie EINDHOVEN - Philips-topman C. Boonstra heeft dit jaar voor het eerst, naast al zijn werknemers, ook zijn toeleveranciers uitgenodigd op de jaarlijkse Customer Day. Maar in plaats van een koekje bij de koffie, serveerde Boonstra zijn leveranciers een galgenmaal. “Er zijn bij de inkoop enorme besparingen te realiseren”, hield de Philips-baas zijn gehoor voor.

Boonstra, die drie maanden geleden J. Timmer opvolgde, had in zijn eerste toespraak tot het voltallige personeel weinig opwekkende feiten te melden. Sinds najaar 1995 holt de winst achteruit, omdat Philips zich heeft laten leiden door te optimistische groeiverwachtingen. De kosten stegen daardoor sneller dan de omzet, een tij dat Boonstra radicaal wil keren.

“Wij hebben geïnvesteerd in nieuwe activiteiten, zonder duidelijk uitzicht te hebben op een gezond resultaat, en we zijn doorgegaan met activiteiten die niet winstgevend zijn en geen aantrekkelijke groeimogelijkeden bieden”, zo bekritiseerde hij wat er onder zijn voorganger Timmer is gebeurd.

Verder schaarde Boonstra zich echter geheel achter het beleid dat ook Timmer kort na zijn aantreden, in 1990, had ontvouwd. De managers moeten weg uit het hoofdkantoor in Eindhoven, en naar de fabrieken waarvoor zij verantwoordelijk zijn. En ze zullen aan hun budgetten worden gehouden, aldus Boonstra, daarmee vrijwel woordelijk de ideeën van Timmer herhalend. Ook zal Boonstra verliesgevende activiteiten die niet van vitaal belang zijn voor het concern staken dan wel verkopen, net als Timmer in de eerste drie jaar van zijn regeerperiode volop deed.

Boonstra realiseert zich dat hij niet al te veel nieuws vertelt. “Misschien vragen sommigen van u zich af of mijn betoog iets nieuws bevat”, stelde hij tegenover zijn 275 000 werknemers. “Wat ik heb willen zeggen, is dat veel van de zaken die ik genoemd heb, nog geen gemeengoed zijn in onze onderneming.” Timmer heeft met andere woorden wel de goede aanzetten gegeven, maar die er niet hard genoeg doorgedrukt. Inderdaad viel het een paar jaar na het aantreden van Orkaan Gilbert, zoals Timmers bijnaam luidde, op dat hij was veranderd in een aangenaam briesje, een topman die soms wel begrip kon opbrengen voor managers die hun budgetten niet haalden.

Die rust zijn de managers bij Boonstra weer kwijt. Hij heeft al een paar fraaie staaltjes van zijn vastberadenheid in deze getoond. Zo schroomde Boonstra niet om bij software-dochter Origin een directeur die mede onder zijn verantwoordelijkheid was binnengehaald, al binnen een half jaar weer op de keien te zetten.

Customer Day werd zes jaar geleden door Timmer ingesteld om de werknemers klantbewuster te maken. Het voltallige personeel zet daarvoor wereldwijd één dag per jaar het werk opzij. Boonstra betrok gisteren voor het eerst ook de externe toeleveranciers bij de 'klantendag'. Hij had voor hen en zijn personeel een duidelijke boodschap: de kosten moeten omlaag. En omdat Boonstra vooral groei verwacht in het Verre Oosten, Latijns-Amerika en Oost-Europa, zullen in West-Europa en Noord-Amerika fabrieken worden gesloten. Dat gaat ten koste van de werknemers van die fabrieken en hun toeleveranciers. Tegelijkertijd verwacht Boonstra bij de inkoop “enorme besparingen te realiseren”, zo liet hij zijn toeleveranciers onverbloemd weten.

Voor de leveranciers die aan zijn eisen kunnen voldoen, heeft Boonstra ook wat lichtpuntjes: “Met goede samenwerking kunnen wij efficiënter werken en de markt beter bedienen”, ofte wel: meer omzet maken.

Om de waarde van Philips voor de aandeelhouders te vergroten moet de winst al op korte termijn weer fors gaan groeien. Boonstra zegt bereid te zijn “alle maatregelen te nemen die nodig zijn”. Op de beurs wordt er op gerekend dat Boonstra het daarvoor niet zal laten bij het opgeven van verliesmaker Grundig, eerder deze week. De beurskoers van Philips klom gisteren opnieuw, nu met een gulden naar 73,10 gulden. Dat is de hoogste stand sinds oktober 1995, en de 'Flippen' naderen zo weer het record van 81,30 gulden uit juli van dat jaar.

Voor Grundig ziet de toekomst er bepaald minder hoopvol uit, zo liet topman P. van der Wal gisteren weten. Grundig heeft weliswaar een omzet van drie miljard en is marktleider in Duitsland, maar is toch te klein om op eigen kracht te overleven. Nu Philips van zijn Duitse dochter af wil, zoekt Grundig dus een nieuwe geldschieter. Philips zou tot 2004 950 miljoen voor de overname van Grundig moeten betalen maar hoopt dat geld in eigen zak te kunnen houden.