Apothekers zoeken driftig naar addertjes in plan van medicijnindustrie

Van een onzer verslaggeefsters AMSTERDAM - Een sigaar uit eigen doos, een eenzijdig plan van de industrie en een onhaalbaar voorstel. De reacties op het plan van Nefarma om 750 miljoen op geneesmiddelen te besparen, waren gisteren sceptisch en soms ronduit negatief. “Er zitten weer veel addertjes onder het gras”, aldus de Groningse apotheker F. Venema.

Bijna tot hun eigen verbazing kregen de vertegenwoordigers van Nefarma, de koepel van de geneesmiddelenfabrikanten, woensdag veel publieke aandacht voor hun 'stappenplan' dat zoveel miljoenen moet besparen. De fabrikanten doen het aanbod de prijzen van de geneesmiddelen waarvan het patent is verlopen - de zogenaamde generieke medicijnen - met 20 tot 25 procent te verlagen. De produkten waarop nog wel een patent is - de merkmedicijnen - zouden twee tot zeven procent goedkoper kunnen worden. In combinatie met enkele aanvullende maatregelen zou het plan 750 miljoen aan besparingen kunnen opleveren, waarvan alleen al dit jaar 525 miljoen te realiseren zou zijn.

Nefarma presenteerde het plan zonder aankondiging vooraf. Dit is ook het eerste verwijt van apothekers en groothandelaren, die op zijn minst graag overleg hadden gevoerd. “Minister Borst heeft steeds gevraagd om een 'breed gedragen' plan, maar Nefarma heeft geen enkel contact met ons gehad. Onze leden hoeven zich dus niet aan dit plan te verbinden”, aldus R. Numan, woordvoerder namens de BOGIN, de bond van de generieke geneesmiddelenindustrie.

Zowel individuele apothekers als groothandelaren noemen de de beoogde 750 miljoen 'niet haalbaar'. Volgens apotheker G. de Kruijf uit Werkendam, die gisterochtend direct aan het rekenen is geslagen, komen de winsten vooral weer bij de fabrikanten zelf terecht. “Verreweg het grootste deel van de in Nederland gebruikte medicijnen zijn merkmedicijnen. Uit de top 50 van de in mijn apotheek meest verkochte middelen, heeft nog driekwart een patent. Die gaan dan hooguit - let wel hooguit - zeven procent omlaag. Dat schiet weinig op.”

Ook de Groningse apotheker Venema was gistermiddag naarstig aan het proberen vat op het plan te krijgen. “Er zitten nog zóveel addertjes onder het gras. Zo biedt Nefarma aan de prijzen verlagen, maar dan wel in vergelijking met het niveau van 1 januari vorig jaar. Na 1 januari zijn de prijzen nog met 5 procent gedaald, dus dan blijft er van die 7 procent besparing op de merkmedicijnen, nog maar twee procent over.”

Daarnaast wijzen apothekers en groothandelaren op de eis van Nefarma om de markt voor nieuwe, innovatieve medicijnen weer open te stellen. Ex-staatssecretaris Simons besloot enkele jaren geleden, onder veel protest van de industrie, de geavanceerde medicijnen niet meer te vergoeden. “Als deze medicijnen nu weer wel vergoed gaan worden, profiteert de industrie gigantisch. Díe medicijnen gaan natuurlijk nauwelijks in prijs omlaag”, aldus De Kruijf.

Bonussen

Een ander belangrijk onderdeel van Nefarma's plan is dat de bonussen en kortingen die de apothekers nu dagelijks ontvangen, eindelijk worden gestopt. Volgens een overheidsrapport zou de gemiddelde apotheek jaarlijks drie ton aan bonussen verdienen. Volgens E. Bossert van Nefarma wil de industrie toe naar een systeem van 'echte prijsconcurrentie', waarmee de bonussen automatisch zullen verdwijnen. “Ook dat gaat heus niet vanzelf, een koepel dwingt dat heus niet zomaar af”, pareert De Kruijf. “Maar het ergste is dat Nefarma ons nu voorspiegelt dat de patiënt het voordeel van die bonussen zal krijgen. Dat is natuurlijk onzin.”

Ook woordvoerder F. Balhuizen van de apothekersorganisatie KNMP noemt dit profijt van de patiënt wishful thinking. Het inkomen van de apothekers zal echter wel degelijk gaan dalen. “Met hoeveel, dat kan ik nog niet zeggen.”

Bogin-woordvoerder Numan verwacht het einde van zijn bedrijfstak als de kortingen verdwijnen. “Dan blijft er voor de handelaren in generieke medicijnen niets meer over. Terwijl wij er juist voor gezorgd hebben dat de handel in goedkope medicijnen zo gegroeid is.”