Verzekeraars willen hoge letselschade-claims indammen

Van een onzer verslaggevers NIJMEGEN - Verzekeraars willen de hoge letselschade-claims op aansprakelijkheidsverzekeringen indammen. Volgens een grote verzekeraar, Nationale Nederlanden, staat de aansprakelijkheidsverzekering op instorten, nu deze steeds vaker wordt aangesproken voor 'massaschades'.

Volgens mr. P. Kamp, hoofd verzekeringszaken van Nationale Nederlanden, moeten de premies stijgen en moet de drempel voor claims omhoog. Verder moeten de mogelijkheden voor sociale verzekeringsinstanties om uitkeringen aan slachtoffers te verhalen op de aansprakelijkheidsverzekeraar worden teruggedrongen. Daarnaast zouden claims wegens beroepsziekten, zoals asbestkanker, uit de aansprakelijkheidsverzekering moeten worden gehaald.

“De aansprakelijkheidsverzekering moet ontlast worden, anders houdt-ie het niet.” Kamp was een van de sprekers tijdens een symposium in Nijmegen van de Vereniging van Letselschade-advocaten. De bijeenkomst ging over schadevergoeding voor grote groepen gedupeerden (zoals de DES-dochters, de Bijlmerramp, de asbestslachtoffers).

De jurist pleitte ook voor een heroverweging van de sterke positite van het slachtoffer in letselschadezaken. Hij vindt dat er sprake is van 'een dominante slachtofferbescherming'. “Die bescherming zou meer moeten worden afgewogen tegen economische factoren. We moeten de betaalbaarheid in het oog houden.”

Slachtoffers, zeker als ze hun klachten bundelen, kunnen zware druk uitoefenen op bedrijven en hun verzekeraars. Die druk alleen al kan leiden tot uitkeringen, los van de vraag of de schuld van het bedrijf is vastgesteld. Met name in de Verenigde Staten heeft dit verschijnsel een grote vlucht genomen. In de VS kunnen slachtoffers onder voorwaarden gezamenlijk naar de rechter stappen. Deze collectieve procedure is in Nederland niet mogelijk. Nederlandse slachtoffers kunnen wel overgaan tot 'groepsactie'. In dat geval kan een vordering worden ingesteld door een belangenvereniging. Maar in die procedure is het niet mogelijk individuele schadevergoeding te vorderen. Er gaan steeds meer stemmen op om ook in het Nederlandse recht de mogelijkheid te bieden een collectieve procedure. Eerder deze week pleitte letselschade-advocate mr. L. Dommering-Van Rongen voor de vorming van fondsen voor collectieve schadeclaims: “Het huidige instrumentarium is ontoereikend bij massaschade. Fondsvorming kan een goed instrument zijn om dat op te lossen.” Dommering vindt dat collectief schadeverhaal “zeer bevorderlijk is voor het treffen van schikkingen”, uitkeringen zonder tussenkomst van de rechter.

Maar aan collectief schadeverhaal zit ook een keerzijde. In de Verenigde Staten is onlangs door een rechter gewaarschuwd voor de gevaren. Dertien hemofilie-patiënten hadden, nadat zij door besmet bloed waren geïnfecteerd met het HIV-virus, procedures aangespannen tegen bloedbanken. In twaalf gevallen wees de rechtbank de claim af, omdat niet aangetoond was dat de bloedbank onzorgvuldig was geweest.

Toen advocaten daarop probeerden namens een groot aantal besmette hemofilie-patiënten een collectieve zaak aan te spannen, greep een rechter in. Hij stelde vast dat een collectieve actie de bloedbank onder enorme druk zou zetten om de zaak te schikken, ondanks het feit dat de meeste individuele procedures op niets waren uitgelopen. De rechter rekende uit dat de bloedbanken konden rekenen op claims tot zo'n 25 miljard dollar. Om het risico uit te sluiten dat de eisers in een eventuele procedure gelijk zouden krijgen, zou de druk om te schikken erg groot worden. Hij noemde dit 'blackmail settlements', schikkingen door afpersing verkregen.