VVD en GroenLinks eisen parlementair onderzoek naar fiscale truc

Van onze parlementsredactie DEN HAAG - GroenLinks en de VVD in de Tweede Kamer willen een parlementair onderzoek naar de fiscale constructie waarmee het derde kabinet-Lubbers Philips ondersteunde. Volgens een publicatie gisteren in NRC Handelsblad zou die constructie de Nederlandse staat meer dan een miljard gulden hebben gekost.

Het ministerie van financiën wil geen mededelingen doen. Het gaat hier, aldus een woordvoerder, om de belastingaangifte van een individueel bedrijf en de wet verbiedt daarover in het openbaar mededelingen te doen. VVD en Groenlinks hebben voor hun wens vooralsnog geen meerderheid in de Kamer.

D66 wil dat de Rekenkamer de zogeheten technolease-constructie met Philips nog eens onderzoekt, terwijl PvdA-woordvoerder Van Gelder de zaak wil betrekken bij de discussie tussen kabinet en Kamer over een rapport van de Algemene Rekenkamer. Dat gaat over eenzelfde constuctie bij Fokker. Volgens D66 lopen GroenLinks en VVD te hard van stapel.

Philips verkocht in de jaren tachtig technologische kennis aan de Rabo-bank. Die bank stelde die kennis vervolgens weer aan de multinational beschikbaar en kreeg daarvoor zogeheten lease-royalties. Met de overheid werd afgesproken dat de Rabobank het bedrag waarvoor zij de technologische kennis kocht van de winst mocht aftrekken. Daardoor betaalde de bank veel minder belasting.

Rabobank

Volgens NRC betaalde de Rabobank Philips 2,8 miljard gulden en derfde de staat daardoor 1,1 miljard gulden aan belastinginkomsten. De toenmalige staatssecretaris Van Amelsvoort (CDA) was fel tegen deze constructie, die in het buitenland ook voorkomt. Maar dan gaat het niet om immateriële bezittingen maar om gebouwen of fabrieken. Het kabinet ging ermee akkoord onder druk van minister Andriessen (CDA) van economische zaken, die vreesde dat Philips anders wel eens ten onder kon gaan.

Het bedrag van 1,1 miljard gulden is in de Kamer ingeslagen als een bom. De Kamercommissie van economische zaken is nooit op de hoogte gesteld van het bedrag. “Maar als we destijds hadden geweten dat het wellicht om meer dan één miljard zou gaan, hadden we dat niet gedaan”, aldus de D66'er Ybema. Ook zijn PvdA-collega Van Gelder denkt dat er dan een andere afweging was gemaakt.

Ybema wil dat de Rekenkamer onderzoek doet naar Philips. De Rekenkamer deed al onderzoek naar een soortgelijke constructie met opnieuw de Rabobank bij het inmiddels failliete Fokker. Dat rapport kwam de Rekenkamer op een conflict te staan met het kabinet.