'Ik begin het hier net te snappen'

Minister Hirsch Ballin vluchtte voor haar de wc in, een columnist roemde haar 'vleesetende mond'. Dinsdag legt Wouke van Scherrenburg, verslaggeefster van Den Haag Vandaag, drie ministers het vuur na aan de schenen in een live uitzending ter gelegenheid van Prinsjesdag.

Minister Borst, Peper en Hermans krijgen het dinsdag ongetwijfeld moeilijk. Wouke van Scherrenburg (51), vaste presentatrice van Den Haag Vandaag, voelt hen dan aan de tand over hun plannen. Samen met Nova-collega Rob Trip presenteert Van Scherrenburg een aflevering van Nova/Den Haag Vandaag die geheel gewijd is aan Prinsjesdag.

Van Scherrenburg is er de vrouw niet naar zich met een kluitje in het riet te laten sturen. Als het moet, wacht ze uren in de regen tot een minister of staatssecretaris zijn plannen toelicht. Haar toon is niet onvriendelijk, maar geeft duidelijk aan dat de beste man of vrouw haar geen flauwekul moet verkopen. Ze vraagt stevig door en heeft geen last van enig ontzag voor autoriteiten. 'Een vrouw zonder genade', noemde een columnist haar eens. Een ander roemde haar 'vleesetende mond'.

Waarover gaat ze het op Prinsjesdag met Borst (volksgezondheid, welzijn en sport), Peper (binnenlandse zaken) en Hermans (onderwijs) hebben? ,,Hoe houdt de overheid zich staande in een maatschappij waarin burgers steeds mondiger worden en tweedeling op allerlei terreinen dreigt? Dat wordt het thema van de uitzending,'' antwoordt Wouke van Scherrenburg. ,,Mensen regelen tegenwoordig zoveel mogelijk zelf, van de beveiliging van hun huis tot het onderwijs van hun kind'', legt ze uit. ,,Particuliere scholen zoals het Luzac College groeien bijvoorbeeld door het dak heen op het moment. Ook de discussie over de tweedeling in de zorg heeft met die groeiende mondigheid te maken. Bedrijven willen dat hun zieke werknemers voorrang krijgen in het ziekenhuis en ze zijn bereid daarvoor te betalen. De Kamer wil daar niet aan, maar op een bepaald moment is het waarschijnlijk toch niet meer tegen te houden. Hoe zorgen politici ervoor dat ze niet overbodig worden?''

Het thema van de uitzending is afkomstig van de eindredacteur van het programma. De bureauredacteur instrueert de drie ministers die uitgenodigd zijn. Van Scherrenburg en Trip zijn zelf verantwoordelijk voor de vragen die ze stellen. Een vaste rolverdeling is er niet tussen de twee presentatoren. ,,Als je er maar op let dat je elkaar geen vliegen afvangt zoals je in een programma als Buitenhof wel eens zag'', zegt ze.

Tot vlak voor Prinsjesdag ploegt Van Scherrenburg alle nota's van de drie ministers door. Geen detail mag aan haar aandacht ontsnappen. ,,Van tevoren bedenk ik geen vragen, ik heb een paar thema's in mijn hoofd en spring tijdens het interview in op wat de ander zegt. De ministers hebben voor de uitzending wel een paar thema's doorgekregen, maar geen vragen. Mijn manier van werken betekent dat je op scherp moet staan tijdens het gesprek. De adrenaline raast dan door mijn lijf. Dat moet ook, anders houd je het geen drie kwartier vol. Je moet alert zijn én je moet het leuk vinden. Ik vind het heerlijk.''

Bang om een black out te krijgen is ze niet. Een smakelijke lach. ,,Ik heb wel verhalen gehoord over een collega die minutenlang in de camera staarde zonder iets te zeggen. Vreselijk. Wie het was?'' Weer een lach. ,,Nee echt, dat ben ik helemaal vergeten.''

Wat is er zo leuk aan Prinsjesdag? Het gedoe met Zalms koffertje, de koninklijke rijtoer en de feestelijke stemming in Den Haag, vindt Van Scherrenburg. Maar ook de dikke rijen mensen waardoor je het gebouw van de Tweede Kamer 's ochtends om half elf al niet meer inkomt. En natuurlijk de vele cameraploegen en verslaggevers die aan het werk zijn. ,,De koets, de mooie kleren, de plannen die van tevoren uitlekken: Prinsjesdag heeft elk jaar hetzelfde verloop. Toch wil ik het steeds net iets anders doen dan andere jaren. Als dat lukt, ben ik gelukkig. Lukt het niet, dan vind ik het erg jammer.''

Over de uitzending van vorig jaar is ze achteraf niet erg tevreden. Ze praat erover als een chirurg die er niet in slaagde een abces door te prikken. ,,Er was te weinig tijd om goed door te vragen. Daar zít iets, dacht ik soms tijdens een gesprek, maar dan moesten we weer door naar de volgende politicus.''

Als vaste medewerker van Den Haag Vandaag (ze kwam er in 1989 terecht) maakt Van Scherrenburg sinds jaren lange werkdagen. Ook toen ze haar eerste twee kinderen alleen opvoedde, deed ze dat al. ,,Als ik erg onder druk sta en het laat wordt, ben ik soms niet aanspreekbaar. Daar houden ze thuis rekening mee. Gelukkig duurt zo'n stemming niet lang. Ik barst van de energie.''

Toch eiste haar drukke leven enkele jaren geleden zijn tol. ,,Ik was niet overspannen, maar voelde me futloos. Toen ik bij de dokter langsging, keek die me eens goed aan en zei: 'Wat heb jij een dooie ogen'. Daarna heb ik alle verplichtingen in het weekeinde geschrapt. Ik las lekker spannende boeken en maakte lange wandelingen met de hond. Vrienden bezoeken deed ik niet meer. Een collega zei jaren geleden eens tegen me: 'Ik zie jou de vut nog niet halen.' Ik geloof niet dat hij gelijk gaat krijgen. Ik heb het altijd druk, na elke vakantie neem ik me voor het rustiger aan te doen. Maar ik geniet van dit leven en voel me er goed bij.''

Van Scherrenburg zit al tien jaar bij Den Haag Vandaag. Wil ze niet eens wat anders? ,,Wat is nou tien jaar? Ik begin het hier net te snappen! Het duurt vier jaar eer je het politieke werk door hebt. Je moet er gevoel voor hebben en je moet goede contacten met politici zien te krijgen. Voor dat laatste is tijd nodig.''

Na enig doorvragen kan ze zich toch ook andere werkplekken voorstellen. ,,Alles wat met serieuze journalistiek te maken heeft lijkt me leuk. Een programma als Barend & Witteman zou ik graag doen. Maar niet 'Het spijt me' en ook niet een programma zoals Willibrord Frequin heeft, al zegt hij zelf met nieuws bezig te zijn. Een talkshow voor het amusement zou ik ook niet meer willen doen. Ik kan thuis wel grappig zijn, maar in mijn werk wil ik een gedegen journalist zijn.''

Toch zei ze niet meteen nee, toen ze gevraagd werd mee te werken aan het satirische televisieprogramma 'Ook dat nog'. ,,Eerst was ik enthousiast. Het was iets heel nieuws en ik vroeg me af of ik het zou kunnen. Ook moest ik zelf vaak om dat programma lachen. Ik ben naar de screentest gegaan. Die ging goed - en toch begon ik te twijfelen. Een halve slapeloze nacht heb ik ervan gehad. Kan ik dit verenigen met mijn werk voor Den Haag Vandaag, vroeg ik me af. Kom ik nog geloofwaardig over? Ik twijfelde, en dat betekende dat ik het niet moest doen. Ik heb het bij Den Haag Vandaag te leuk.''