Schizofreen Libanon houdt van zijn rot-Palestijnen

AMSTERDAM - ,,Nu heeft iedere Arabier een Palestijns hart. Nu zijn we allen Palestijns'', sprak de Palestijnse dichter Mahmoed Darwisj zondag in een voetbalstadion in Beiroet. Zo'n 25000 Libanezen hingen aan zijn lippen, onder wie verscheidene leden van het Libanese kabinet.

Beiroet was jarenlang het ballingsoord van de dichter, die met zijn poëzie een fervent strijder is voor zelfbeschikking van het Palestijnse volk. Omdat zijn kantoor in Ramalla vorige week door het Israëlische leger is vernield, was hij een belangrijk symbool bij de manifestatie waar Libanezen hun medeleven met de Palestijnen onder Israëlisch geweld wilden tonen. Dat Darwisj aan de zijde van PLO-leider Arafat in Beiroet was tijdens de bloedige machtsstrijd van de PLO in de Libanese hoofdstad in de jaren zeventig daarover werd met geen woord gerept.

De ontvangst van Darwisj tekent de spagaat waarin Libanon zich bevindt. Enerzijds roept first lady Andree Lahoed alle Libanezen op bloed te geven voor de Palestijnse slachtoffers en krijgen pleinen en boulevards nieuwe namen als Jenin en Al-Koeds (Jeruzalem). Anderzijds voert geen ander Arabisch land zo'n apartheidsbeleid jegens zijn Palestijnse vluchtelingen. Ze mogen geen huizen bezitten, niet bouwen binnen de dertien overbevolkte kampen, en slechts een beperkt aantal, meest agrarische beroepen uitoefenen.

Premier Harriri maakte tijdens zijn bezoek aan Washington deze week nog eens duidelijk dat hij de ruim 300000 Palestijnen (tien procent van de bevolking) liever kwijt is dan rijk, want 'ze destabiliseren de Libanese samenleving'. Zouden de -meest islamitische- Palestijnen in Libanon blijven als volwaardige burgers, dan kan dat de balans tussen de geloofsgroepen ernstig verstoren: christenen zijn dan duidelijk in de minderheid.

Niet alleen de Libanese overheid, maar ook de burger kampt met deze schizofrenie. Er wordt dagelijks gedemonstreerd in Beiroet, en er wordt geld ingezameld voor de slachtoffers. Twee organisaties beijveren zich voor een boycot op Amerikaanse producten vanwege de steun van de VS aan Israël. De verkoop van Amerikaanse sigaretten is in Sidon al met 70 procent gedaald, sinds winkeliers daar hun klanten Syrische of Libanese merken aanraden. Maar er is geen enkele beweging waarneembaar om Palestijnen in Libanon meer rechten te geven.

Als de sjiitische Hezbollah zegt op te komen voor 'het onderdrukte Palestijnse volk', dan lijkt dat alleen te gelden voor Palestijnen buiten Libanon. En terwijl Hezbollah-aanvallen op de door Israël bezette boerderijen van Sjeba door de regering worden gedoogd, kunnen Palestijnse vluchtelingen die vanuit Zuid-Libanon raketten afvuurden op Israël, op harde maatregelen rekenen. Volgens premier Harriri zijn de afgelopen weken twintig Palestijnen gearresteerd ,,want we staan niemand toe aan te vallen over de grens''.

Harriri beloofde de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Powell deze week de aanvallen in de hand te houden, om het ontstaan van een tweede front met Israël te voorkomen. Dat was makkelijk genoeg gezegd: diezelfde belofte had hij al gedaan aan PLO-voorman Faroek Kaddoemi, toen die Jasser Arafats klacht overbracht dat zo'n tweede front de aandacht te veel afleidde van de crisis op de Westelijke Jordaanoever.

Volgens diplomaten bracht die klacht Syrië en Iran ertoe hun toestemming aan Hezbollah om de acties aan de Libanees-Israëlische grens op te voeren, spoorslags in te trekken. De controle aan de grens is opgevoerd, en de rap escalerende situatie is weer helemaal onder controle.