KADIR VAN LOHUIZEN

Een opleiding voor fotografie heeft Kadir van Lohuizen nooit gehad, hij werd afgewezen door de selectiecommissie. Maar het winnen van de Zilveren Camera voelt niet als een zoete wraak. “Dat had ik nog wel toen voor het eerst mijn foto's in de krant verschenen, maar dat is nu wel over. Het is een duwtje in de rug, een zekere erkenning.”

De winnende fotoserie maakte hij vorig jaar mei op een trein vol Rwandese Hutu-vluchtelingen die vanuit het toenmalige Zaïre richting de Rwandese grens reed. “Op het moment dat ik deze foto maakte wist ik niet dat er op dat moment mensen doodgingen in die trein.” Pas na aankomst in de plaats Kisangani bleken meer dan honderd mensen in de verdrukking gestikt waren. “Er waren geen hulpverleners, dus hielpen wij, de fotografen die mee waren gereisd op de trein. Mede doordat ik er zo zelf bij betrokken raakte, is dit het schokkendste dat ik ooit heb gefotografeerd. Meestal zijn er hulporganisaties aanwezig op de plaats van een ramp, dan is het alleen maar mijn taak alles te registreren. Nu stapte ik over die grens heen en werd onderdeel van wat zich daar afspeelde.”

Doordat een cameraploeg van het persbureau Reuters wel filmde en niet meehielp kwamen de beelden op televisie en werd de rampzalige treinreis wereldnieuws en stonden kranten en tijdschriften te springen om zijn foto's toen hij weer in Nederland terugkeerde. “Ik kan er nog boos om worden dat zij doorgingen met filmen. Aan de andere kant, daardoor kwam er aandacht voor de repatriëring van de Hutu's uit Zaïre.”

“Ik heb het er later nog wel moeilijk mee gehad en ik was een beetje bang dat het winnen van de prijs alles weer zou oprakelen. Maar dat valt tot nu toe mee. Ik heb wel vaker zulke dingen gezien, maar niets was zo heftig als dit. Het was zo cynisch wat er gebeurde.”

Van Lohuizen is ongeveer de helft van het jaar op reis, meestal in Afrika of Azië. “Ik had eerst niet echt de ambitie om te fotograferen, ik had een voorliefde voor reizen. Soms was ik verontwaardigd, die wilde ik met mensen delen. Ik heb wel altijd interesse voor de camera gehad. Om te laten zien wat ik zag ben ik het gaan fotograferen. Mijn eerste reportage maakte ik in 1988 in de Palestijnse gebieden, waar de intifada in volle gang was.”