Ook in 23ste instantie is er geen plaats voor NK afstanden

DEN HAAG - Secretaris Van Slochteren van de KNSB had zitten genieten op De Uithof. En ook voor voorzitter Hannessen van de sectie langebaan was het bepaald geen verloren weekeinde geweest. Allesbehalve zelfs. Beiden hebben het schaatsen lief en dan weegt het niet zo zwaar dat pakweg de derde garnituur rondjes rijdt in een desolaat stadion.

De NK afstanden waren zoiets als een KNVB-bekerfinale tussen Veendam en RBC. Complete kernploegen meldden zich af: 27 schaatsers hadden wereldbekerverplichtingen in Davos, verbleven daar in trainingskamp of waren actief op de Winteruniversiade in het Zuid-Koreaanse Muju Chonju. Toen dat doemscenario twee weken geleden tijdens het EK in Heerenveen al zijn apocalyptische contouren kreeg, haalde het dagelijks bestuur van de KNSB kordaat een streep door het evenement. “Bescherming van het product”, gaf Van Slochteren op als reden. “Vorig jaar was er met de aanwezigheid van slechts vier toppers al sprake van een gedevalueerd toernooi. We waren bang voor negatieve reacties in de pers. Je bewijst het schaatsen er geen dienst mee wanneer je zo'n wedstrijd handhaaft.”

De gewesten stonden prompt op hun achterste benen. De regionale vedettes hadden zich suf geselecteerd voor wat voor hen één van de belangrijkste kampioenschappen van het seizoen is. De directie van De Uithof dreigde met een schadeclaim. Volgens Van Slochteren woog alleen het eerste argument zwaar genoeg om de NK afstanden toch door te laten gaan. Wat de secretaris niet meldde, was dat de sponsors enkele tonnen zouden declareren wegens gederfde revenuën. Uiteindelijk waren noch de tijden, noch de lege tribunes die de tv-kijkers kregen te zien - als ze er tenminste voor op wilden blijven - een reclame voor het schaatsen, maar goed, de bordenboeren hadden hun werk in ieder geval niet voor niets gedaan. De kwalitatief veel betere World Cupsessie in Davos was des te uitgebreider in beeld. Dat had indirect een andere oorzaak. De NOS had de rechten voor een aantal wedstrijden uit dat circuit doorverkocht aan Sport 7. Nu dat station failliet is, moet de publieke omroep de contractuele verplichtingen nakomen.

Met de NK afstanden speelde de schaatsbond Russische roulette. Ze haalde de trekker over toen het magazijn met de kogel op het hoofd was gericht. Nog niet zolang geleden klaagden schaatsers steen en been dat het seizoen in feite maar uit twee, drie wedstrijden bestond. Nu de wereldbeker als een bruidssluier alle vegetatie overwoekert, komen de nationale kampioenschappen ineens ongelegen; zeker als er geen EK- of WK-plaats valt te verdienen.

Vorig jaar in Groningen had een aantal toppers de gelegenheid en ook de 'beleefdheid' om als een schaatsende Harlem Globetrotter voor tenminste één afstandje op de baan te verschijnen. Mannencoach Gemser kwam toen met het voorstel de NK in het weekeinde van Davos te plannen. Door de ongewisse weersomstandigheden kan op het olieijs in het astmacentrum toch vaak niet worden geschaatst. De rapen waren gaar toen Davos tegen de verwachting in toch werd opgenomen in het World Cupcircuit. Met de toezegging dat alleen de schaatsers die nog punten nodig hadden naar Zwitserland zouden afreizen, kon 'Den Haag' in eerste instantie aan een acceptabel deelnemersveld worden geholpen. Totdat bleek dat 'iedereen' naar Davos moest om de kwalificatie voor de WK afstanden in Warschau veilig te stellen. Prompt haalden ook de sprinters, die dit weekeinde geen wereldbekerverplichtingen hadden, hun neus op voor Den Haag. Dat is misschien geen toonbeeld van fatsoen, maar aan de andere kant zouden ze met twee NK's en een WK in drie weken tijd onevenredig zwaar worden belast.

Hannessen schuift de zwarte piet door naar de ISU, die geen paal en perk stelt aan het aantal wereldbekerwedstrijden en nog niets heeft gedaan met de suggestie van de KNSB vaste weekeinden voor nationale kampioenschappen te creëren. Van Slochteren laat weten dat de bond niet over één nacht ijs is gegaan: “Er zijn 23 versies over tafel gegaan voor we de wedstrijdagenda definitief hebben vastgesteld.” Op de officieuze kalender voor het olympische seizoen 1997-'98 heeft de ISU het weekeinde van Davos open gelaten. De NK afstanden krijgen trouwens op voorhand een sterke bezetting, omdat er dan tickets voor EK, WK en Olympische Spelen zijn te verdienen. Maar dan is het allroundtoernooi waarschijnlijk het haasje in een seizoen dat pas in de loop van april (met de WK afstanden in Calgary) eindigt. “We konden de schaatsers niet verplichten naar Den Haag te komen”, zegt Hannessen. “We kunnen ze moeilijk het geld uit het mond stoten. Pratend over de toekomst, zijn we al een heel stuk verder wanneer de ISU Davos schrapt.” Penningmeester De Boer is er zelfs niet afkerig van de wereldbekerwedstrijd in Heerenveen een keertje op het offerblok te leggen. “Zoveel publiek komt er niet op af.”

Op de lijst met eeuwige roem verschijnen zodoende tal van nieuwe namen: Nuyt (100 m), Oonk (300), Straathof (500, 1000, 1500), Oosting (3000, 5000) bij de vrouwen en Kramer (100, 300, 500), Wennemars (1000), Buitelaar (1500) en Rohling (5000, 10 000) bij de mannen. “De rijders van de toekomst stonden deze keer op het podium”, sprak Hannessen opgewekt. In een aantal gevallen zal dat zeker opgaan. Meer dan waarschijnlijk voor Judith Straathof, het 19-jarige nichtje van Jeroen. De studente modeltekenen, die een week geleden nationaal sprintkampioene bij de junioren werd, schaatste een modaal maandsalaris bij elkaar en is ook sportief gezien de verbazing nog niet voorbij. “Het ging onwijs lekker. Dat komt omdat ik de laatste tijd met veel plezier aan het trainen ben. Daar krijg ik een kick van. Jeroen heeft een goede voorbeeldfunctie. Wat hij heeft bereikt, streef ik ook na. Ik heb hem altijd verafgood, zoals mijn neefjes me nu verafgoden.” Veelzeggend voegt ze er aan toe: “En ik heb er heel wat.”

Een runner up lijkt ook Berry Rohling. De 21-jarige Drent verlegde op de vijf en tien kilometer (op de laatste afstand was de inbreng van junioren opmerkelijk groot; senioren vielen er niet voor te porren, ook de Elfstedenhelden Angenent en Hulzebosch niet) op de hem onwennige klapschaats persoonlijke grenzen. Nadat hij de vorige week op de Neo Senior Games in Gothenburg een paar had kunnen lenen teneinde ze te testen, slaagde hij er pas donderdag in een set te kopen. Het gevolg: Rohling kon van de blaren nauwelijks lopen, maar hard ging ie wel.