'We moeten iedere vierkante meter van de Golan terugkrijgen'

,,Deze boomgaard is van mijn familie. Ze wonen aan de andere kant en hebben er dus toch niets aan,'' zegt Midhat Al-Salih. Hij plukt de ene appel na de andere van de bomen op de Syrische helling op de Golan-hoogvlakte. Op een koude ochtend in februari 1997 trotseerde Salih de patrouilles en de mijnen en liep de paar honderd meter van het dorpje Mazjdal Shams, dat aan de Israëlische kant ligt, naar Syrië. ,,Veel mensen proberen het maar worden door de Israëliërs onderschept. Af en toe vallen er ook doden,'' zegt Salih.

Salih is nu lid van het parlement in Damascus en zegt de ruim 17 000 Syriërs te vertegenwoordigen die aan de Israëlische kant van de Golan wonen. Hij is, zoals hijzelf zegt, een held van het verzet tegen de Israëlische bezetting geworden, na zijn ontsnapping. Hij werd geboren in 1967, het jaar dat Israël de hoogvlakte veroverde op de Syriërs. Op 18-jarige leeftijd verdween hij voor ruim tien jaar in de Israëlische gevangenis.

Vanuit de boomgaard gezien steken de Israëlische militaire installaties langs de bergrand fel af tegen de helblauwe hemel. ,,Met behulp van de lange antennes, grote schotels en andere geavanceerde elektronica kunnen de Israëliers elk woord horen dat in Damascus wordt gezegd tot en met de gesprekken in het paleis van president Assad,'' beweert Salih. Israël annexeerde het bezette deel van de Golan-hoogvlakte in 1980 en beschouwt de inwoners ervan als Israëlische staatsburgers. Maar Salih vertelt dat de mensen niets moeten hebben van de nieuwe machthebbers. ,,Een op de vijf Syrische inwoners van de bezette Golan heeft wel eens in een Israëlische gevangenis gezeten,'' zegt hij, ,,het hoogste percentage ter wereld.'' De lijst met klachten is lang. De Israëliers zouden land afpakken van de Syriërs die na 1967 op de Golan zijn gebleven, de inwoners moeten allerlei oneerlijke Israëlische belastingen betalen en de scholen mogen niet in het Arabisch les geven maar moeten Hebreeuws onderwijzen. ,,De Israëliers willen niet dat de mensen zich Syrisch voelen, maar tegen gevoelens kan je niets doen.''

Salih staart peinzend vanuit de boomgaard over de vallei naar Mazjdal Sjams. ,,Natuurlijk mis ik mijn familie, ik hoop ze binnenkort weer te zien, als de Golan bevrijd is.'' Beneden in het dal proberen de megafoons de afstand te overbruggen. De gesprekken komen meestal niet verder dan het het uitwisselen van beleefdheden. ,,Dit is Dina,'' schreeuwt een klein meisje, ,,hoe gaat het met oma?'' Het antwoord komt van de andere kant van de vallei vaag aanwaaien, ,,Al hamdoe lillah, god zij geprezen, alles is goed.''

Salih stort een armvol appels op de grond en begint ze onder een kraantje te wassen. ,,Het was hier perfect voor de bezetting, dit is het mooiste en vruchtbaarste gedeelte van Syrië, alles wat de mensen willen is verder gaan met hun leven. Zolang de Israëlische bezetting duurt kunnen de mensen geen normaal leven leiden. We moeten iedere vierkante meter van de Golan terugkrijgen, tot aan de lijn van voor 4 juni 1967,'' herhaalt Salih het bekende standpunt van de Syrische regering. En is hij dan bereid om in vrede te leven met de Israëliërs, die hem ruim tien jaar in de gevangenis hebben opgesloten? Salih neemt eerst een grote hap uit een appel. ,,We doen wat onze president ons opdraagt'', zegt hij met onverholen afkeer.