Frankrijk is een heerlijk land - woonden er maar geen Fransen

Het heeft tussen Nederland en Frankrijk nooit echt geboterd. Het lijkt erop dat het enige dat de bewoners van beide landen gemeen hebben is dat ze op twee benen lopen. HP / De Tijd heeft uitvoerig onderzocht waaraan dat wel mag liggen.

Kenmerkend voor onze houding is de recente uitspraak van minister Jorritsma dat Frankrijk een leuk land is maar dat er helaas zoveel Fransen wonen. Later betreurde zij die openhartigheid, maar zij had de spijker wel op de kop geslagen. Volgens een NIPO-onderzoek is Frankrijk favoriet als vakantieland maar voelen Nederlanders zich het minst verwant met 'die arrogante Fransen'.

Nederlandse ondernemers beklagen zich, volgens een door de Franse ambassade ingesteld onderzoek, over 'gebrek aan verdraagzaamheid en toegankelijkheid'. Frankrijks ambassadeur in Nederland, Bernard de Montferrand, verklaart de 'diepe culturele kloof' tussen de twee landen uit het feit dat de Nederlandse overheid haar onderdanen ziet als individuen die zoveel mogelijk hun eigen verantwoordelijkheid moeten dragen. Die individuen behandelen de staat doorgaans met respect.

De Franse overheid, met aan het hoofd een president met nogal dictatoriale bevoegdheden, heerst over onderdanen die de staat op alle mogelijke manieren proberen te dwarsbomen. Volgens de Franse historicus (met Nederlandse voorouders) Christophe de Voogd wordt de Nederlandse ziel gekenmerkt door een grondig, eeuwenoud wantrouwen jegens iedere vorm van Frans absolutisme.

Premier Kok geeft daar ook blijk van. Hij liet recent weten 'niet gediend te zijn van de commandotoon' waarmee president Chirac aanhoudend klaagt over ons drugsbeleid. Nederland kijkt naar Frankrijk zoals de Fransen naar Amerika kijken: het grotere land dat meer invloed heeft dan je lief is.

In Nederland mag macht niet worden getoond, zegt een van de ondervraagde deskundigen, terwijl dat in Frankrijk min of meer moet. De Nederlander is een ondernemer / handelaar pur sang, gewend om zelf risico's te nemen. De Fransman is geen vrije jongen. Hij verwacht initiatieven van de overheid. Als het er op aankomt mogen de meeste Fransen ons wel. Zij vinden ons een volk van aardige mensen van wie je weinig last hebt, afgezien van de drugs, meent Philip Freriks, die tijdens zijn langdurig correspondentschap in Parijs een Frankrijkkenner werd.

Ook in HP / De Tijd een interview met Jaap van Zweden, die zich voor vijf jaar als chef-dirigent aan het Orkest van het Oosten heeft verbonden. Hij doet uitspraken waaruit duidelijk naar voren komt hoe hij in feite is geleefd. “Als dirigent voel ik me veel vrijer dan als violist. Dat heeft te maken met mijn jeugd, met ouders die alles op alles hebben gezet om van hun zoon een violist te maken. De druk die dat als kind op je legt, draag je je hele leven met je mee. Als ik als violist op het podium sta, voel ik de last van het verleden: de idealen van mijn ouders, de ambities van mijn docenten. Het dirigeren is een andere wereld. Dat is mijn eigen keuze.”

Van Zweden vond het 'fantastisch' dat zijn zoon Daniel onlangs eerlijk te kennen gaf schoon genoeg te hebben van vioolles. “Toen ik een jochie was, heb ik dat ook een keer geroepen. Het gezicht van mijn vader bevroor. Dat was eens maar nooit weer. Toen Daniel zei dat hij wilde stoppen, dacht ik heel even: die vrijheid had ik mezelf ook zo gegund.”

Elsevier heeft zich op het grondbezit in Nederland gestort. Bijna de helft van de Nederlanders bezit inmiddels een eigen huis. Maar bij elkaar bezitten ze daarmee slechts een klein deel van de vier miljoen hectaren die Nederland telt. De grootste grondbezitter is de Nederlanse staat. Bijna de helft van alle grond is rijkseigendom. Grondbezit is niet alleen emotie, het is ook geld. Wie eenmaal grond heeft, wil meer. Er zijn veel claims en strijdige belangen.

De Groene Amsterdammer besluit een beschouwing over het diamanten huwelijksjubileum van prinses Juliana en prins Bernhard met de wens dat Juliana, die volgens het blad 'altijd als een sfinx heeft gezwegen over de paleisoorlog rond Greet Hofmans, een postuum verrassingspakket in petto heeft met haar versie van het verhaal'.

Hervormd Nederland laat PvdA-Tweede Kamerlid Saskia Noorman-Den Uyl aan het woord. De oudste dochter van Joop en Liesbeth noemt zichzelf 'vasthoudend' maar het drammerige heeft zij naar eigen zeggen inmiddels afgeleerd.

Vrij Nederland tenslotte komt met uitvoerige terugblikken op de Elfstedentocht. Nummer twee Erik Hulzebosch is langzamerhand over de schok heen. “Ik kan wel zeggen: Henk Angenent is klote, maar dat is onzin. Hij is gewoon een groot winnaar. Er valt op zijn overwinning niets af te dingen.” Voorzitter Henk Kroes van de Vereniging De Friesche Elf Steden typeert de tocht als 'een combinatie van topsport, folklore en Friesland-promotie'. Een tweede tocht dit jaar zit er niet in, hoogstens wordt er nog iets georganiseerd voor de leden die niet hebben kunnen meedoen.