Digital drukken op vreemde matrialen

Op de bekleding van de stoel is een grote tijger gedrukt. Als vloerkleed ligt er een enorme plaktegel die een frisdrank aanprijst en aan de muur hangen reclameborden die ik nooit eerder heb gezien. Bij Sallmetall in Raalte bedrukken ze allerlei stoffen, in groot formaat en in heel kleine oplagen.

Sallmetall is geen drukkerij, ze drukken er uitsluitend om hun eigen produkten te testen. Het bedrijf maakt machines en materialen waarmee digitaal gedrukt kan worden. Het gaat hier vooral om afbeeldingen in groot formaat en kleine oplagen, op materiaal dat een stuk duurzamer is dan papier.

Het afdrukken van plaatjes met een computer en printer is vrij goedkoop. Jammer genoeg is niet ieder materiaal geschikt om op deze manier te bedrukken. Bij elektrostatisch printen wordt het papier geladen met statische elektriciteit. Die elektrische lading trekt toner-deeltjes aan die op het papier terechtkomen. Na fixatie blijft de toner vastzitten en rolt het plaatje uit de printer. Stoffen als vinyl en katoen zijn niet elektrostatisch te laden, dus die worden op een andere manier bedrukt, een manier die bij kleine oplagen een stuk duurder is.

Jos van Eunen, produkt-manager bij Sallmetall, laat zien dat er toch een manier is om toner op vinyl en katoen te krijgen. Hij plakt een doorzichtige folie over een kleurenkopie en maakt daarna het kopieerpapier nat. Als hij het natte papier weer van de folie afhaalt blijft de kleurentoner aan de folie vastzitten. Van Eunen: “Zo werkt het in principe. Je hebt natuurlijk machines nodig om de folie zonder vouwen op het papier te krijgen en die er ook weer netjes af te halen.”

Behalve katoen en vinyl zijn ook andere materialen geschikt om te bedrukken. Op de stukken spaanplaat die Van Eunen laat zien is een motor afgedrukt. Het zijn duidelijk proefdrukken, want de kwaliteit is wisselend. Door het materiaal krijg je kleurverschuiving, maar dat is na enig experimenteren wel te verhelpen.

Naast het overbrengen van toner op materialen die zich daar moeilijk voor lenen is ook de afwerking erg belangrijk bij digitaal drukken. Er zijn ver-schillende beschermlagen mogelijk, bijvoorbeeld tegen vocht, verkleuring door UV-licht en krassen. Afhankelijk van de toepassing kan er voor een bepaalde bescherming gekozen worden. Hierdoor kan bijna alles digitaal bedrukt worden: glas, vrachtauto's, stoelen en koffiekoppen. En dat in zeer kleine hoeveelheden.

Het aantal toepassingen van deze manier van drukken is enorm. Door de lage kosten zullen niet alleen bedrijven, maar ook de consument hiervan gebruik kunnen maken. Zaalvoetbalteams kunnen in zelf ontworpen shirts spelen en de slager kan z'n eigen reclameborden maken in plaats van de etalageruit wit te kalken. Musea en posterwinkels kunnen reprodukties op maat verkopen. Je kiest een afbeelding uit, geeft de gewenste afmetingen op en de poster wordt ter plekke uitgeprint. En wie weet gaat over niet al te lange tijd het kopen van behang ook een stuk makkelijker. Niet meer bladeren door een saai stalenboek, maar gewoon een floppy-disk afgeven waarop een zelfgemaakt dessin staat.