Van Agt zweette peentjes bij koningin Beatrix

Van een onzer verslaggevers HILVERSUM - Op Koninginnedag 1988 bezocht de koninklijke familie Genemuiden en Kampen. Die gemeenten waren tweede keus, want koningin Beatrix wilde dat jaar Koninginnedag in de hoofdstad doorbrengen. Het kabinet veegde dat plan van tafel omdat men bang was 'dat het geen prettige dag zou worden'.

De regering vreesde voor een herhaling van de rellen tijdens de inhuldiging. Dat vertelt de oud-hoofddirecteur van de Rijksvoorlichtingsdienst Hans van der Voet vanavond in de documentaire 'Een roeping als beroep', die de NOS vanavond om vijf voor half negen uitzendt (Ned 2).

Amsterdams toenmalige burgemeester Ed van Thijn vertelt in aansluiting daarop 'zeer ontstemd' te zijn geweest over die beslissing. Hij durfde volledig garant te staan voor de veiligheid van de koningin. Na grote aandrang wist hij voor elkaar te krijgen dat de koningin met haar naaste familie op de middag van die dag aansluitend op haar bezoek aan Overijssel alsnog 'onverwacht' naar Amsterdam kwam en daar een spontane wandeling over de vrijmarkt in de Jordaan maakte.

Die koninklijke visite was nodig om de populariteit van de koningin op te vijzelen. Haar ietwat afstandelijke houding dreigde haar van het volk te vervreemden. Vandaar ook het door de regering noodzakelijk geachte televisie-interview bij haar vijftigste verjaardag. De koningin voelde daar lange tijd weinig voor. Uiteindelijk ging zij akkoord met de schrijfster Hella Haasse, die een goede bekende van haar is, als interviewster.

In de documentaire, die is samengesteld door Nova-verslaggever Jan Eikelboom, komen diverse personen aan het woord zoals haar oud-gouvernante mevrouw De Beaufort, haar lerares Frans mevrouw Rochat, oud-premier Dries van Agt en dr Lou de Jong. De laatste vertelt dat Beatrix en Claus tegen hun zin in Amsterdam trouwden. De regering-Cals wilde dat zo, maar de voorkeur van het bruidspaar ging uit naar Baarn. Dries van Agt vertelt over zijn wekelijkse ontmoetingen als premier met de koningin. Dan was het 'peentjes zweten'. Aan de hand van bij eerdere gesprekken door de koningin gemaakte notities had Van Agt het gevoel te worden 'overhoord, doorgemeten en uitgebeend'.

Rookbom

De documentaire is vooral aardig vanwege de vele historische filmbeelden. Zo zit de ontploffende rookbom tijdens de rit in de Gouden Koets op de huwelijksdag er in evenals de weinig verheffende scène op het balkon van het Dampaleis waarin de net afgetreden Juliana de menigte op de Dam tot stilte maant. Aardig zijn ook de door prins Bernhard in 1939 gemaakte filmopnamen van de eerste pasjes van Beatrix. Ze trokken destijds in de Cineac drommen kijkers.

Niet bekend