Frans-Iraakse toenadering Britten en Amerikanen boos over ontbreken van overleg

LONDEN, PARIJS (Reuter, AFP, ANP) - De Britse en Amerikaanse regeringen hebben gisteren kritiek geuit op het Franse voornemen de banden met Irak aan te halen.

Het ministerie van buitenlandse zaken in Londen neemt het Parijs kwalijk dat er vooraf geen overleg is geweest met de leden van de Europese Unie. Groot-Brittannië wil druk blijven uitoefenen op de Iraakse president Saddam Hoessein. Ook de Nederlandse regering betreurt het dat het Franse besluit de banden met Irak aan te halen zonder vooroverleg in EU-verband is genomen.

Washington reageerde eveneens verbolgen. Frankrijk heeft deze stap niet op het juiste ogenblik gezet, zei een woordvoerster van het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken. “Wij beschouwen dit speciale besluit niet als behulpzaam of constructief”. Irak blijft de internationale gemeenschap uitdagen en schendt voortdurend vele VN-resoluties, aldus de woordvoerster. “Parijs heeft ons vooraf niet om raad gevraagd, maar dit is onze reactie.”

Frankrijk en Irak zeiden eerder op de dag een Franse belangenafdeling in Bagdad te zullen openen in de Roemeense ambassade. De Iraakse vice-premier Tareq Aziz was dit tijdens zijn bezoek aan Parijs overeengekomen met de Franse minister van buitenlandse zaken Juppé.

Een Britse regeringswoordvoerder zei dat Londen 'zeer wantrouwig blijft' ten aanzien van Iraks intenties. Hij verwees onder meer naar de troepenconcentratie bij de Koeweitse grens in oktober. Irak trok het leger pas terug toen het westen versterkingen naar het Golfstaatje stuurde.

Ook Den Haag betreurt de Franse stap. Over de achtergrond en de consequenties van het Franse besluit volgt op korte termijn overleg binnen de EU, aldus het ministerie van buitenlandse zaken in Den Haag.

Diplomaten beschouwen de overeenkomst tussen Juppé en Aziz als een duidelijk signaal dat de betrekkingen tussen beide landen verbeteren. Irak heeft al een belangenafdeling in Parijs. Het was echter de eerste maal sinds 1991 dat een Iraakse bewindsman officieel een bezoek bracht aan Parijs. Juppé ontmoette Aziz al vier maanden geleden bij de Verenigde Naties in New York.

De Franse minister gebruikte met Aziz een werkontbijt dat anderhalf uur duurde. Juppé zei na afloop dat beide bewindslieden de situatie in Irak hebben besproken, evenals het olie- en handelsembargo dat de Verenigde Naties na de Golfoorlog tegen Irak hebben ingesteld. Deze maand beslist de Veiligheidsraad opnieuw over handhaving van de boycot.

Parijs is voorstander van gedeeltelijke verlichting van het embargo tegen Bagdad, omdat Irak het oliestaatje Koeweit inmiddels officieel heeft erkend en verregaand tegemoet is gekomen aan de VN-eis zijn massavernietigingswapens op te ruimen.