Creutzfeldt-Jakob ook bij levenden te constateren

Ook bij levende mensen kan de 'gekke-koeienvariant' van Creutzfeldt-Jakob worden aangetoond. Britse artsen schrijven vandaag in The Lancet dat ze daartoe een test hebben ontwikkeld.

Ze denken zo veel mensen te kunnen screenen op de hersenziekte en inzicht te krijgen in de latente verspreiding van de ziekteverwekker en het epidemiegevaar. De test is gebaseerd op de detectie van prionen, de ziekteveroorzakers. Deze hopen zich op in amandelen en zijn aan te tonen in amandelweefsel.

De diagnose Creutzfeldt-Jakob was moeilijk te stellen. Het bleef meestal onduidelijk of het ging om de gekke-koeienvariant waaraan mensen binnen twee jaar overlijden, of de klassieke, vorm. üén methode kon bij levende patiënten dit aantonen, maar die was niet geliefd. Artsen moesten wat hersenweefsel wegnemen, waardoor patiënten lichaamsfuncties konden verliezen. Daar kwam bij dat de uitslag onbetrouwbaar bleef.

Nu is ook de amandeltest niet ideaal. Dr. C. van Duijn, die aan de Erasmus Universiteit de Nederlandse gevallen van Creutzfeldt-Jakob registreert, vermoedt dat de test onbruikbaar is voor grootschalig bevolkingsonderzoek. “Het wegsnijden van amandelweefsel bij volwassenen is vervelend. Ik verwacht daarom weinig vrijwilligers. En veel volwassenen hebben geen amandelen meer. Het zal dus lastig zijn voldoende weefsel te krijgen.”

De amandeltest zou volgens Van Duijn geschikt zijn voor patiënten met ernstige hersenklachten, die zekerheid willen.

In Nederland is sinds de ontdekking in 1996 nog geen patiënt met de gekke-koeienvariant van Creutzfeldt-Jakob gesignaleerd. In Groot-Brittannië daarentegen komt de ziekte relatief vaak voor. Inmiddels zijn er ruim 30 mensen aan overleden.