dans

Dit NDT 2 programma is tot 22 februari in vijftien theaters in Nederland te zien.

Nu brengt het NDT 2 van de weeromstuit een programma van vijf balletten! Rond 'Un Ballo', het Ravel-ballet dat Kylian in 1991 op de junioren maakte, zijn twee nieuwe ensemble-creaties van twee jonge choreografen uit de NDT-koker geprogrammeerd, namelijk van de Fransman Lionel Hoche en de Zweed Johan Inger. Alsof dat nog niet genoeg is, is dit aangevuld met een alom bejubelde solo van de jonge Japanner Joe Kanamori op het Adagietto van Mahler en een als Solo gepresenteerde estafette voor drie dansers, waarvoor Hans van Manen de Correnta en double uit de partita voor viool in d-mineur van Bach (BWV 1002) uitzocht.

Kwam het door de smorende overdaad dat ik na afloop duizelig het Haagse Spui opliep? Vast staat in elk geval dat NDT 2 en het Balletorkest een stunt uithaalden. De veelzijdigheid, virtuositeit en verve van deze jonge dansers blijven adembenemend, al had ik ook met minder genoegen genomen. Van de drie aangetreden jonge choreografen hebben ongetwijfeld de Japanner en de Zweed de beste kaarten in handen. Kanamori's recente workshopdebuut waarin hij Rei Watanabe een gekwelde vrouw laat vertolken blijft een aangrijpende hartekreet. Maar ook Johan Inger, die onlangs een aanmoedigingsprijs kreeg, durft een deerniswekkende uitzichtsloosheid op te roepen. In zijn 'Sammanfall' op muziek van de Poolse componisten Gorecki en Kilar laat hij links boven het toneel een enorm oog wel heel letterlijk over een samenleving van grauw gekostumeerde verdrukten waken. In deze naar Stasi-dictaturen verwijzende choreografie grijpt Inger de opborrelende verzetsgeest aan om zijn leermeester Kylian naar de kroon te steken. Want behoort dat blauwe oog misschien ook aan Kylian toe? Met geweldenaren als Fabrice Mazliah, Joe Kanamori, Patrick Marin, Chisato Ono en Rei Watanabe onder zijn bereik lukt het Inger wonderwel om Kylians dansgeest uit de jaren zeventig tot nieuw leven te wekken. Hoe haaks staat de bij vlagen huiveringwekkende dramatiek van Inger en Kanamori op de wollige poezie van hun Franse collega! Lionel Hoche liet zich voor zijn 'Volubilis' door Bachs concert voor clavecimbel en strijkers in d-mineur en de mobiles van Calder inspireren. In plaats van door hun historische ballast gekwelden zijn de twaalf dansers nu zweefvliegers die op kousevoeten door zijn witte wolkendek glijden. Zo heftig en onstuimig de NDT 2 dansers in voornoemde creaties hun gekwelde innerlijk blootleggen, zo lichtvoetig, luchthartig en vrijblijvend moeten zij als schaapjes Hoche's luchtruim doorkruisen. Opwindend is dat niet.

Dat de NDT2-dansers ook recordhouders in tempovoering zijn wilde Hans van Manen als hun meester naast Kylian demonstreren. Het verzoek om een solo op een van hen te maken wees hij af. In plaats daarvan koos hij voor een weergaloze Bach-compositie voor de viool als solo-instrument, namelijk de Correnta en double uit de partita nr 1 in d mineur. Hoe dit staaltje van geniale viool-virtuoso op een dartel driespan met onbetwist danstalent over te brengen? Joe Kanamori, Vaslav Kunes en Patrick Marin leggen een spetterende estafette af, en in hun jacht naar een nieuw record in furieus flitsen geven zij elkaar een onzichtbare baton door. Die baton is van typisch Van Manen-materiaal gemaakt. Hoe strak hun dansdrift ook in toom gehouden wordt, de aanstekelijkheid stuift, schiet, spat alle kanten op, in een sproeier van dansvonken. Terecht hield Keso Dekker de kostumering in wit voor de benen, met een onder de zwarte sweaters uitschietend geel, oranje, rood. Tegen een blauw-zwarte achterwand levert deze Solo zes minuten Bengaals vuurwerk op waarvan ze zelfs in de Binnenbantammerstraat niet terug hebben. Op scherpgepunte hielen, handpalmen, knieën en schouderbladen die toch rollen als vers geoliede kogellagers tonen de drie jongens zich even meeslepend als de snaren en strijkstok van Sigiswald Kuyken. Wat een kick, zo'n vulkanische eruptie!