Arts waarschuwt voor flippo's

Van een onzer verslaggeefsters TILBURG - Een flippo diep achterin de keel, een flippo in het braaksel en een flippo die bijna in de slokdarm is beland. Dit zijn de 'vindplaatsen' waar hulpverleners van instellingen voor verstandelijk gehandicapten, vaak nog net op tijd, flippo's bij hun bewoners vinden.

Uit een ingezonden brief in het Nederlands Tijschrift voor Geneeskunde (NTvG) van deze week blijkt wederom hoe gevaarlijk flippo's - ronde kunststof schijfjes die fabrikanten als extraatje in chips-zakken stoppen - kunnen zijn. Begin dit jaar werd bekend dat in België een 68-jarige bewoonster van een verzorgingshuis was overleden nadat een flippo in haar luchtwegen was beland. In het NTvG beschrijft de huisarts P. Spierings drie gevallen waarin een bewoner van 'Piusoord', een grote instelling voor verstandelijk gehandicapten in Tilburg, bijna was gestikt. Spierings besprak deze gevallen op een studiemiddag met collega's, van wie er twee onmiddellijk zeiden 'soortgelijke gevallen' te hebben meegemaakt.

Spierings noemt als eerste een 40-jarige man die na het eten van een zakje chips onwel werd en begon te zweten. Hij kroop het bed in, maar verscheen enkele uren later toch weer aan de avondmaaltijd, waar hij brood begon te eten. “Hierop ging hij braken en produceerde een flippo. Daarna waren zijn klachten verdwenen.”

De tweede patiënt betreft een 54-jarige man die als gevolg van zijn handicaps al kauw- en slikstoornissen had. Na het eten van een zakje chips kreeg hij een enorme hoestbui, die ook met drinken van wat water niet echt ophield. Pas na goed zoeken zag een verpleegkundige diep achter in de keel een flippo, die zij vervolgens met een lampje en pincet kon verwijderen.

Bij de derde patiënt, een 30-jarige man met het syndroom van Down, moest zelfs de keel-, neus- en oorarts in het ziekenhuis er aan te pas komen om het plastic schijfje uit de keel weg te kunnen halen.

Volgens de artsen R. Lichtveld en C. van der Werken gaat het bij meer dan negentig procent van de sterfgevallen als gevolg van verstikking door een lichaamsvreemd voorwerp om kinderen jonger dan vijf jaar.

Bij kinderen, schrijven deze artsen in het artikel 'Eerste hulp bij verstikking' in hetzelfde nummer van het NTvG, zijn het vooral noten en stukken speelgoed die in de luchtpijp tot verstikking leiden. Bij volwassenen is het meestal een vleesbrok dat slecht is gekauwd, meestal na het gebruik van alcohol, maar ook wel omdat de betreffende persoon een volledig kunstgebit heeft.

De chips-fabrikanten Smiths en Croky hebben zich altijd beroepen op rapporten van TNO en de Keuringsdienst van Waren, waaruit zou blijken dat de flippo's veilig zouden zijn. De schijfjes zouden bewust ook zo groot zijn gemaakt dat ze, zeggen de beide fabrikanten, onmogelijk in de luchtpijp en slokdarm kunnen schieten.