Galasek, gewoon een voetballer

In de Ajax-wereld van pracht, praal en protserigheid zijn er ook altijd sterren zonder sterallures geweest. Geen Godenzonen, maar spelers met aardse vaders zoals Stefan Pettersson en Jari Litmanen. Ook Tomas Galasek hoort nooit engelen voor hem zingen. Of het moet zijn dochtertje Denisa zijn.

Tomas Galasek werd geboren in Ostrava. Stad van de smog, stad zonder opsmuk. Hij werd er gevormd, hij is zichzelf gebleven. Ook toen hij in een beter milieu terechtkwam.

Na veertien jaar Banik Ostrava verhuisde hij in 1996 naar Willem II. Tilburg werd zijn nieuwe thuis. Ook toen de nu 27-jarige Tsjech afgelopen zomer bij Ajax tekende.

Hij was de beste man toen Ajax met 6-2 van Heerenveen won. Galasek droeg de aanvoerdersband met verve. ,,Het was een speciaal gevoel. Ik ben toch nog niet zolang bij de club'', klinkt het trots. Dan: ,,Er was niemand anders om de band te dragen. Winter, Witschge en Knopper zijn de eerste drie op het lijstje...''

Bescheidenheid siert de mens. En een voetballer al helemaal. Omdat in die ontaarde wereld fatsoen een wegwerpartikel is geworden en normen en waarden ook allang op de vuilnisbelt liggen. Na vier seizoenen zagen ze hem bij Willem II met lede ogen vertrekken. Technisch directeur Martin van Geel sprak: ,,Tomas is niet alleen een fantastische voetballer, hij is ook nog een geweldig mens.''

Tussen al die prachtige referenties, zat één kanttekening. Van Geel: ,,Ik had Tomas toch graag wat dwingender gezien. Met zijn klasse had hij wat vaker het voortouw moeten nemen.'' Dat is de schaduwzijde van de bescheidenheid, zo erkent de voetballer.

,,Ik heb een goede traptechniek maar durf geen vrije trap op te eisen. Dat kunnen anderen beter. Soms sta ik erbij maar dan zegt er iemand: laat mij maar, ik schiet 'm erin. Dan ga ik toch niet lopen zeuren?''

Die aanvoerdersband wekt verwachtingen, maar dat hindert hem allerminst. ,,Misschien wordt bij Witschge en Winter als aanvoerder de lat wel veel hoger gelegd. Zij zijn heel belangrijk in het leerproces van al onze jonkies. Ik ben niet zo'n prater, zal dat ook nooit worden ook. Ik wil als aanvoerder het voorbeeld geven met mijn spel, met mijn inzet.''

Verwacht van Galasek geen pittige uitspraken over zijn trainer, over het snel naderende voetbalpensioen van Witschge en Winter. Verwacht geen: we zijn in vorm dus we gaan Feyenoord oprollen. ,,Ach wat kan ik erover zeggen... Morgen kan alles anders zijn. Tegen Heerenveen was ik de beste, volgende week ben ik misschien weer een miskoop.'' Dat is de taal van de Tsjech.

,,Tegen Heerenveen speelden we onze beste wedstrijd. Maar dat is een fijne tegenstander voor Ajax, en vroeger voor Willem II ook. Vier dagen voor Heerenveen speelden we nog heel slecht tegen RKC... We zijn nog verschrikkelijk wisselvallig.''

,,We gaan langzaam vooruit. Maar we zijn nog niet zover dat we kunnen zeggen: nu verliezen we niets meer. We gaan echt nog niet vol zelfvertrouwen naar Feyenoord toe.''

Zijn eerste klassieker. Hij heeft geen idee wat-ie ervan moet verwachten. ,,Ik hoorde dat ze de bus wel eens met stenen hebben bekogeld... Dus ik hoop sowieso dat we aan voetballen toekomen. Ik heb Stuttgart - Feyenoord gezien, maar daar mogen we niet te veel conclusies aan verbinden. Toch verwacht ik niet dat we op dit moment minder zijn.''

In zijn eerste wedstrijden in Ajax-shirt moest hij zo'n beetje de hele rechterflank bestrijken. Later liet trainer Co Adriaanse hem als nummer 10 opdraven. Maar als controlerende middenvelder ging het het best. ,,Als nummer 10 mis ik toch wat scorend vermogen. Voor die positie moet je niet te veel naar achteren rennen. Moet je, net als Shota zondag had, steeds weer dat strafschopgebied induiken. Op zoek naar verdwaalde ballen.''

Galasek veranderde in Amsterdam niet, zijn trainer evenmin. Voor het seizoen had hij zich nog hardop afgevraagd of Adriaanse zijn Tilburgse wetten ook in de Arena kon handhaven. Nu: ,,De regels zijn hetzelfde gebleven. Ook voor de toppers.''

Verwacht van Galasek geen uitspraak over sommige belachelijke straffen. Hij zegt slechts: ,,De trainer is zichzelf gebleven. Dát moet je waarderen. Ik heb persoonlijk niet zoveel problemen met een strenge trainer. In Tsjechië was ik niet anders gewend'', aldus de 13-voudig international.

Ajax: dat was een droom in een Tsjechisch jongenskamertje. Toen de club zich meldde, aarzelde de fan toch. Omdat Adriaanse ook naar Amsterdam verhuisde. ,,Ik twijfelde: kon ik het nog opbrengen langer onder hem te werken. Was ik niet aan iets verfrissends toe? Maar ik ben nog niet afgestompt. Er is genoeg anders. Het niveau van de trainingen is hoger en ik heb andere ploeggenoten.''

Hij kwam om kampioen te worden, natuurlijk. Maar hij besefte zich dat het eerste seizoen een leerjaar zou worden. ,,Ajax heeft niet de allerbeste jaren achter de rug. Daarom ben ik hier niet met de allerhoogste verwachtingen naar toe gekomen.''

,,Dit is een nieuw elftal. We hebben tijd nodig de beste opstelling, de beste speelwijze te vinden. Ik ben tot nu toe bij al mijn clubs slecht begonnen. En overal is het goed gaan draaien. Natuurlijk wil ik straks kampioen worden, Europees voetbal halen. En vooral heel mooi voetbal spelen.''

,,Ik heb geduld'', zegt hij. Geleerd in de rijen voor winkels en banken in Ostrava. Zo grijs en grauw wordt het in het rijke leven van Galasek nooit meer.

Soms slaapt hij in zijn kale Amsterdamse appartement. Vandaag 'mag' hij naar huis. Ajax' nieuwe Pettersson of Litmanen stapt in de auto naar zijn eigen 'goddelijke' zoontje Tomas junior, naar zijn eigen engeltje Denisa. ,,Ik ben een familieman'', zegt hij trots. Tomas Galasek is geen ster, maar gewoon een voetballer. Doodgewoon en heerlijk zich zelf gebleven.