KLIMAAT

In de de duinen bij Heemskerk is de 21ste eeuw al begonnen. LE:

Een team van de Vrije universiteit van Amsterdam heeft er een onderzoek opgezet waarmee het wil vaststellen hoe de natuur er over honderd jaar uitziet, onder invloed van het versterkte broeikaseffect en het gat in de ozonlaag.

Het lijkt vrijwel onmogelijk om de gevolgen van deze milieu-effecten op de groei van planten te voorspellen. Het is bekend dat sommige planten profiteren van een verhoogde concentratie kooldioxide, het belangrijkste broeikasgas. Maar dat geldt in een kas, onder gecontroleerde omstandigheden. In de vrije natuur bepalen vele factoren samen de groeisnelheid.

Projectleider dr. J. Rozema van de VU geeft enkele voorbeelden: “Iets te weinig water zou die verwachte betere groei volledig teniet kunnen doen. Het zou ook kunnen dat het stikstofgehalte in planten afneemt. Als die planten vanwege dat gehalte door bepaalde dieren worden gegeten, zou dat ertoe kunnen leiden dat de planten vervolgens helemaal kaal worden gegeten.”

Het ziet er niet naar uit dat het team van de VU aan het einde van dit project alle vragen zal kunnen beantwoorden. De toegevoegde waarde van hun onderzoek bestaat er slechts uit dat hun kassen in de vrije natuur staan. Niet één enkel, gecontroleerd plantje dus, maar de wilde variëteit van het duingrasland bij Heemskerk.

Daar staan nu acht kassen: zeskantige bakken, een kubieke meter groot. Binnen heeft de natuur vrij spel, alleen wordt bij vier kassen de concentratie kooldioxide kunstmatig hoog gehouden, precies zo hoog als de wetenschappers verwachten dat het in 2097 overal het geval zal zijn. Op een proefveldje naast de kassen bootsen TL-lampen het effect van het gat in de ozonlaag na.