Rwandezen willen VN aanklagen

Het onderzoeksrapport waarin de Verenigde Naties vorige maand hun eigen optreden in Rwanda in 1994 afbrandden, krijgt een opmerkelijk juridisch vervolg. Anonciata Kavaruganda en Louise Mushikiwabo, twee Rwandezen willen de VN aanklagen om hun nalatigheid.

De vrouwen verloren tijdens de genocide van 1994 vele familieleden die bescherming hadden gezocht van VN-militairen en ten prooi vielen aan extremistische Hutu's toen die troepen zich terugtrokken.

De zaak kan de eerste in zijn soort worden. Nog niet eerder zijn de VN voor de rechter gedaagd vanwege een 'falende vredesmissie'. Volgens de advocaat is het overigens nog niet zover, hij wil eerst weten of de VN wellicht willen onderhandelen, of open staan voor een arbitrageprocedure.

Welke rechter een eventuele rechtszaak moet behandelen, is ook nog niet duidelijk. ,,Je hebt twee privé-personen die een zaak willen beginnen tegen een unieke juridische entiteit met een unieke status'', aldus de advocaat, Michael Hourigan, een voormalig onderzoeker van de Rwanda-tribunaal.

Hij heeft de vrouwen een aantal jaar geleden in Rwanda ontmoet en is sindsdien met ze in contact gebleven. ,,De twee families zijn hun kostwinners kwijt, hun huizen en al hun bezittingen. Zij zijn niet tevreden met een excuus van VN-secretaris-generaal Kofi Annan'', zegt Hourigan.

Getuigenissen van de vrouwen staan in het vernietigende rapport van afgelopen maand. Daarin werd gezegd dat de dood van 800000 Tutsi's en gematigde Hutu's wellicht voorkomen had kunnen worden als de VN alerter hadden gereageerd.