EU wantrouwend

De Europese Commissie begint een diepgaand onderzoek naar de miljardenoperatie die de Duitse bouwgigant Philipp Holzmann van de ondergang moet redden. Centraal in het onderzoek staat de ruim 280 miljoen gulden steun die de Duitse regering het bedrijf toezegde.

De vraag is of de staatssteun wel strookt met de Europese regels voor een vrije, gemeenschappelijke markt, zo liet de Commissie weten. Daarnaast betwijfelt 'Brussel' of het noodzakelijk was om het kwakkelende Duitse bouwconcern staatssteun te verlenen. Het onderzoek kan enkele maanden in beslag nemen. De Duitse regering mag de toegezegde miljoenen pas aan Philip Holzmann betalen als het onderzoek gereed is.

De Commissie heeft al een oppervlakkig onderzoek naar de kwestie gedaan. Daaruit is volgens de Commissie niet gebleken dat er voor Holzmann op lange termijn overlevingskansen zijn. Verder hebben de plannen om de concurrentiepositie van het concern te verbeteren vragen opgeroepen, meldt de commissie.

Het aangeslagen Philip Holzmann kreeg vorig jaar november na persoonlijk ingrijpen van bondskanselier Gerhard Schröder een lening van ongeveer 165 miljoen gulden plus een garantie van 110 miljoen van de Duitse overheid. De staatssteun maakt deel uit van een reddingspakket ter waarde van 4,3 miljard mark. Ook diverse banken leveren daaraan een bijdrage.

Een woordvoerder van Holzmann liet weten dat het onderzoek de sanering van het concern niet in de weg staat. Van begin af aan was het duidelijk dat er een langdurig onderzoek zou kunnen komen. ,,Dat betekent niet dat hier morgen het licht uitgaat'', aldus de zegsman.

De steun van Schröder aan Philipp Holzmann kon eerder rekenen op felle kritiek van Wim Duisenberg, de president van de Europese centrale bank. De steun werd toegezegd in een tijd dat de lage eurokoers de gemoederen bezighield. Duisenberg was woedend dat de Duitse bondskanselier met zijn actie opnieuw het vertrouwen in de euro ondermijnde.

Ook in Duitsland zelf is kritiek geuit op de stap van Schröder, die zei te handelen in het belang van de 18000 werknemers van Holzmann. Werkgevers vrezen dat concurrenten van Holzmann nadeel hebben van de staatssteun. Om diezelfde reden protesteerden ook enkele EU-landen tegen de reddingsactie.

Tenslotte zijn de Duitse vakbonden, waaronder de grote bouwbond IG Bau, tegen de reddingsoperatie. Voor hen zijn de maatregelen die de werknemers moeten slikken onverteerbaar. De bouwgigant kwam met de ondernemingsraad een serie bezuinigingsmaatregelen overeeen. Zo zakt het loon van de 18000 werknemers met zes procent terwijl de werkweek met vier onbetaalde uren wordt verlengd.