Anglicaanse kerk neigt naar ruimte voor tweede huwelijk

Gescheiden mensen moeten, ook als hun ex nog leeft, een tweede kans krijgen om in de kerk te trouwen. Dat heeft een werkgroep van de Church of England gisteren voorgesteld aan de bisdommen en parochies van de Engelse staatskerk.

Om kerkleden die vinden dat scheiden absoluut nooit mag zo min mogelijk te tergen, benadrukt de werkgroep, die onder voorzitterschap staat van de bisschop van Winchester, Michael Scott-Joynt, dat zij alleen maar eenheid brengt in de huidige verdeeldheid en geen fundamenteel nieuw besluit voorstelt. Al in 1981 besloot de synode van de Engelse kerk dat gescheiden mensen mogen hertrouwen in de kerk, ook als hun ex nog leeft. Sindsdien is per bisdom een andere praktijk ontstaan, en heeft ongeveer een op de drie anglicaanse priesters al wel eens gescheiden mensen hertrouwd.

De werkgroep stelt nu voor het feit te accepteren dat soms ,,twee levende mensen getrouwd waren en niet langer getrouwd zijn'. Onder strikte voorwaarden moeten zij in de kerk kunnen hertrouwen, zo stelt de werkgroep voor aan de synode, die uiterlijk eind volgend jaar een besluit moet nemen.

Hertrouwen in de kerk moet geen recht worden, maar een mogelijkheid waar de priester gebruik van kan maken, stelt de werkgroep. Wie wil hertrouwen zal uitgebreid worden getoetst door de priester. Deze dient vast te stellen dat het nieuwe paar begrijpt dat levenslange monogamie de bedoeling is van het huwelijk, dat zij het verbreken van een eerdere relatie goed hebben verwerkt en zich met heel hun hart aan een nieuwe relatie kunnen wijden, dat de scheiding een redelijke tijd geleden heeft plaatsgevonden en dat kinderen uit de vorige relatie alsook de ex zelf goed verzorgd achterblijven. Als contact tussen de aanstaande echtelieden de oorzaak was dat een eerder huwelijk strandde, mag het nieuwe paar niet in de kerk hertrouwen, vindt de werkgroep.

Dit is slecht nieuws voor de Britse kroonprins Charles, die op grond van deze regel moeilijk zal kunnen hertrouwen met Camilla Parker-Bowles, zo concludeerde gisteren de Daily Telegraph. Haar ex, Andrew, leeft nog en Charles heeft indertijd overspel toegegeven. De kroonprins wordt, als hij ooit gekroond wordt, automatisch ook supreme governor van de kerk, wat de combinatie van zijn werk- en privéleven er niet eenvoudiger op maakt.

Nog een eis die de werkgroep wil stellen aan hertrouwende paren is, opmerkelijk genoeg, dat hun huwelijk geen 'schandaal' of 'vijandig publiek commentaar' mag uitlokken. Tevens moet worden gecontroleerd of de hertrouwende mensen al vaker zijn gescheiden, want in dat geval blijft een kerkelijk huwelijk verboden.

Wie al deze vereisten ziet als een obstakel, heeft het verkeerd, schrijft de werkgroep van anglicanen; veeleer vormen deze regels naar hun mening een ,,zorgzaam antwoord op een pastorale nood'.

De voorzichtige aankleding van het voorstel heeft een afwijzende reactie uit de rechtervleugel van de anglicaanse kerk niet kunnen voorkomen. David Holloway van de Reform Group, een evangelicale groepering binnen de kerk, zei gisteren in de Daily Telegraph dat als er kinderen in het geding zijn een slecht huwelijk beter is dan een goede scheiding. Hij bepleit een strikt vasthouden aan het huwelijk. ,,Jezus schokte zijn discipelen door zo streng te zijn in zijn leer, en toch was hij een uitermate meelevend mens.'

In Engeland hoeft iemand die volledig in de kerk trouwt niet ook nog naar de ambtenaar van de burgerlijke stand; de priester voltrekt zowel het burgerlijke als het kerkelijke huwelijk.

In die gevallen waarin de priester niets ziet in het hertrouwen van gescheiden mensen, omdat hij uit principe tegen hertrouwen is of omdat de huwelijkskandidaten niet aan alle vereisten voldoen, kan het paar, net als nu al veel gebeurt, kiezen voor een burgerlijk huwelijk met na afloop een gebedsdienst. Deze optie de werkgroep van de Church of England nadrukkelijk open laten.

De anglicaanse kerk ontstond in 1534 toen koning Hendrik VIII voor de tweede keer wilde trouwen. Omdat de paus hem dat verbood, riep de koning zichzelf uit tot hoofd van de kerk in Engeland. Daarna hertrouwde hij vijf maal. Ondanks deze ontstaansgeschiedenis bande de anglicaanse kerk vanaf de zeventiende eeuw het hertrouwen geleidelijk uit. In 1957 werd het zelfs uitdrukkelijk verboden voor gescheiden mensen van wie de ex nog leeft.