'Nederlandse les zelf betalen'

Immigranten die verplicht Nederlands leren om in te burgeren moeten voor hun lessen gaan betalen. Zo zal het grote aantal afhakers van de cursussen fors dalen. Dit voorstel doet J. Beerenhout, immigratie-adviseur van de gemeente Amsterdam.

Beerenhout reageert op een uiterst kritisch rapport van de Algemene Rekenkamer over de inburgering van nieuwkomers en allochtonen die al langer in Nederland verblijven. Bureaucratie en ingewikkelde regels hinderen dit beleid en te veel cursisten vallen uit, zo blijkt.

De matig of niet gemotiveerde allochtoon wordt het veel te makkelijk gemaakt, vindt Beerenhout. De cursus duurt 500 uur en kost de deelnemer niets. ,,Mensen die er toch al weinig trek in hebben roep je zo op de lessen niet serieus te nemen.' Wie het niet kan betalen, kan in het plan van Beerenhout een lening krijgen, die na het diploma in een schenking wordt omgezet. Wie zijn diploma niet haalt, moet de studielening terugbetalen. Ook het recht op een verblijfstitel wordt wat Beerenhout betreft afhankelijk van de studieresultaten.

Beerenhout was jarenlang de rechterhand van PvdA-wethouder Jan Schaefer. Vanaf 1980 stelde hij vergeefs verschillende maatregelen voor die de integratie van nieuwkomers moesten bevorderen, zoals trainingen voor randgroepjongeren in het leger of het intrekken van de kinderbijslag voor wanpresterende ouders.

In een gesprek met Frits Bolkestein in de bundel 'Moslim in de polder' hekelde hij onder andere de gewoonte van overheden om in diverse talen folders te verspreiden. Zo zeggen we eigenlijk dat Nederlands leren er niet zoveel toe doet, vond hij.

Beerenhout volgt de inburgering niet alleen als professioneel minderhedenspecialist, hij is ook getrouwd met een Russische vrouw, die kortgeleden haar inburgeringsdiploma haalde. Toen in haar groep bekend werd dat zwangere vrouwen mochten stoppen, raakten prompt enkele deelneemsters in verwachting. Aan het eind van de rit waren er nog acht deelnemers over.

Hoeveel spijbelaars en uitvallers er zijn is onduidelijk, omdat de registratie tekortschiet. Volgens de regionale opleidingencentra (roc's) die de lessen geven, haken deelnemers vaak af omdat ze werk vinden of verhuizen. Niet bepaald redenen om ze daarna met rust te laten zoals nu vaak gebeurt, vindt Beerenhout. ,,Als iemand een baan heeft waar je geen Nederlands nodig hebt, functioneert hij op een laag niveau. Dat is ook gebeurd met de eerste generatie migranten die hier meteen aan het werk kon. Precies om die reden is de inburgerplicht er ook gekomen. We moeten overigens ook stoppen met gratis tolken voor mensen die niet meer naar de cursus gaan.'