Zeldzame dieren versus bouwprojecten

Steeds vaker zullen grote bouwprojecten stuiten op Europese regels die bedreigde diersoorten beschermen. Naarmate de ruimte in Nederland schaarser wordt, komen immers meer zeldzame dieren in het gedrang.

Dat stelde prof.mr.J.M. Verschuuren gisteren in zijn oratie aan de Katholieke Universiteit Brabant. Volgens hem waren recente rechtszaken over de laatste wilde hamsters (korenwolven) van Nederland nog maar het begin. Ter bescherming van dit diertje moesten er dure voorzieningen komen bij de bouw van een Heerlens bedrijventerrein.

Er zijn nog enkele tientallen korenwolven over in Limburg en een fokprogramma moet de stand weer op een hoger peil brengen. Wat nog geen groot succes is overigens.

Verschuuren, hoogleraar Europees en internationaal milieurecht, meent dat soortgelijke zaken zijn te verwachten als het gaat over bedreigde soorten als noordse woelmuis, geelbuikvuurpad, mercuurwaterjuffer (een libel) en kleine hoefijzerneus (een vleermuis).

Bij de bescherming van de natuur speelt het voorzorgsbeginsel een belangrijke rol, meent Verschuuren, doordat vaak weinig bekend is over de gevolgen op langere termijn. Het voorzorgsbeginsel was onder meer reden de gasboringen in de Waddenzee uit te stellen.

,,Hoewel in Nederland nog steeds enige weerzin lijkt te bestaan om dit beginsel toe te passen, komt het langs de weg van het internationale en Europees milieurecht dagelijks op ons af en zullen we eraan moeten geloven, of we willen of niet'', aldus Verschuuren. Hij stelt dat het internationaal en Europees milieurecht moet worden gezien als een kans om het nationaal recht te verbeteren. ,,Uit het hamster-dossier blijkt dat het aan milieuorganisaties te danken is dat het diertje op het nippertje nog massale aandacht kreeg in tal van vergaderzalen en rechtszalen''.

Volgens hem wordt de belangrijke rol van milieuorganisaties in het internationale milieurecht erkend. ,,Toch kunnen de organisaties geen beroep doen op mensenrechten als zij opkomen voor het milieu en ook in ons eigen land is de rechtsbescherming in milieuzaken nog steeds niet altijd even goed geregeld, internationale verdragen ten spijt.''