Polen draalt met vernieuwing wegennet

Met hulp van Nederlandse collega's zijn afgelopen vrijdag in Polen de eerste stappen gezet voor de oprichting van een eigen verladersorganisatie. Niet alleen het bedrijfsleven in Polen zal profiteren van deze krachtenbundeling, ook voor de Nederlandse handel kunnen de voordelen aanzienlijk zijn, verwacht initiatiefnemer Herman Vos. Want in het Oost-West-verkeer zijn er nog tal van obstakels.

Het is een voorbeeld van het groeiend aantal particuliere initiatieven om hechte banden te smeden tussen West-Europa en het voormalig Oostblok. Polen staat al in het voorportaal van de Europese Unie. Nu de daadwerkelijke toetreding niet lang meer op zich zal laten wachten, wil de de Nederlandse verladersorganisatie EVO de helpende hand bieden bij de voorbereidingen. Uit ideële motieven, maar ook uit eigen belang, daar maakt onder-directeur H. Vos van de ondernemersorganisatie Transport en logistiek Nederland, geen geheim van. ,,Onder de nieuwkomers in de EU is Polen het belangrijkste land. Voor Nederland in het bijzonder omdat er al veel Nederlandse bedrijven zijn gevestigd.'' Nederland is de vijfde investeerder in Polen en het handelsverkeer is sinds 1992 explosief gegroeid.

Vorig jaar werd in de European Shippers Council, de Europese koepel van verladersorganisaties, het idee geboren om contact te zoeken met collega's in het oosten. Nederland, binnen de EU de transportnatie bij uitstek, adopteerde Polen. Hulp kwam er van de ambassade in Warschau. Den Haag heeft daarnaast ook zijn eigen beleid om uitwisseling van kennis met de EU-kandidaatlanden aan te moedigen. Bij een peiling in Polen bleken 150 ondernemingen geïnteresseerd.

Volgens Vos lopen veel belangen van Poolse en Nederlandse bedrijven parallel. Grootste probleem is de gebrekkige infrastructuur, vooral het beroerde wegennet. ,,De snelweg eindigt in Polen. Paard-en-wagen is nog een veel voorkomend transportmiddel.''

Havenfaciliteiten in het noorden kunnen wel worden gemoderniseerd, maar zolang het achterland nauwelijks is ontsloten heeft dat weinig zin. Ambitieuze plannen voor nieuwe wegen komen nauwelijks van de grond. Er liggen in Brussel miljarden te wachten voor de aanleg van transeuropese netwerken ,,Bureaucratie en corruptie'', legt Vos uit. ,,Polen is weliswaar geen Rusland, maar die dingen spelen wel een rol.''

Al maanden is de EVO in de slag om de Polen te bewegen tot een soepeler houding bij de controle op plantenziekten. Geen Nederlandse plant komt erin zonder ten minste een week in quarantaine te zijn geweest. ,,Dit is een heel duidelijke importbelemmering. Dan heeft export van dit soort producten geen zin meer'', constateert hij.

Ook de trage douane-afhandeling is een doorn in het oog. Nog altijd zijn er lange wachttijden aan de grenzen, zelfs aan de Duits-Poolse overgangen waar de douane inmiddels is voorzien van computers en andere moderne communicatie-apparatuur. Probleem is de ingeroeste reflex bij Poolse ambtenaren, die zelf geen verantwoordelijkheid durven nemen en alles naar boven doorschuiven, weet Vos.

En dan is er nog het probleem waarmee alle ondernemingen in heel Europa kampen: de stijgende kosten van het wegvervoer door de invoering van tol, vignetten, stijgende brandstofprijzen en strengere milieu-eisen.

Hoewel het Nederlandse bedrijfsleven in de nabije toekomst op het gebied van logistiek en transport moet rekenen op geduchte concurrentie vanuit het oosten - ,,de Duitsers voelen nu al de hete adem van de Poolse vervoerders in hun nek''- aarzelt Vos niet om de Poolse ondernemingen sterker te maken voor de strijd op de Europese markt. ,,De Duitsers geloven kennelijk niet in hun eigen concurrentievermogen. Tot voor kort zijn ze ook behoorlijk beschermd geweest via vaste prijzen en afspraken.''

De EVO-directeur is echter optimistisch over de kansen die de opening van de wederzijdse markten biedt. Wat hem betreft wordt al voor de toetreding van Polen een geleidelijke liberalisering ingezet, maar in Brussel ligt dat nog gevoelig. ,,Het is een gewenningsproces. De toetreding van Spanje was indertijd ook zo'n probleem. Nu hoor je er niets meer over.''