Woon-werkwoningen waarin niet wordt gewerkt

Woon-werkwoningen zijn populair, maar niet omdat de bewoners zo graag thuis werken. Veel mensen gebruiken de werkruimte als extra kamer, niet als kamer om in te werken.

Dit concluderen Paul de Vries en Erik Louw van het Delftse bureau OTB in het tijdschrift Rooilijn. Volgens de onderzoekers dragen de woon-werkwoningen weinig bij aan het ideaal om meer 'gemengde' wijken te creëren. Als meer mensen thuis werken, is de gedachte, komt er vanzelf een eind aan de slaapwijken waar je overdag een kanon kunt afschieten.

De onderzoekers maken onderscheid tussen woonwerk-woningen en woonwerk-panden. In de eerste bevindt de bedrijfsruimte zich binnen de woning. In de veel grotere woonwerk-panden zijn de bedrijfs- en woonruimten van elkaar gescheiden.

De belangstelling voor woonwerk-woningen is stukken groter. Vooral bij mensen die een huis van 400000 tot 600000 gulden zoeken, zijn ze in trek. De meeste mensen die zo'n huis willen, hebben het liefst een werkruimte op de begane grond, die later kan worden verbouwd.

Volgens De Vries en Louw sluiten vraag en aanbod in de woonwerk-woningen markt slecht op elkaar aan. Uit de evaluaties van diverse projecten blijkt steeds opnieuw dat de werkruimtes veelal klein zijn (hooguit 50 vierkante meter) en dat de bewoners deze ruimtes voor andere doeleinden gebruiken. De onderzoekers die een project van 250 telewerkwoningen in Haarlemmermeer wilden evalueren, waren dan ook snel klaar: er woonden domweg te weinig telewerkers. Zo komt er weinig van de beoogde functiemenging terecht: ook de bewoners van woonwerk-woningen verlaten 's ochtends hun huis en komen aan het eind van de dag weer terug.

Heel anders zijn de ervaringen met de grotere woonwerk-woningen, waar doorgaans echt gewerkt wordt. Er is alleen weinig markt voor. Ze zijn duur en bouwtechnisch gezien ingewikkeld. Tot de bedrijfs- en kantorenmarkt horen deze panden echter ook niet, omdat het woongedeelte zo specifiek is. Volgens de onderzoekers zullen deze woningen algauw aan de randen van een wijk of bedrijfsterrein belanden. En dus dragen ze weinig aan functiemenging bij.