In een ommezien

De Ervaren en Verstandige Huyshoudster (1795) wist het al: de koudehondsdagen beginnen met kerst en eindigen op 25 januari en dan heb je vaak veel te lijden van de zogenaamde Witte Byen en Hommels, namelijk hagel en sneeuw. De laatste kan men beter ontgaan. Door stilletjes thuis te blyven, by den warmen Haart, een goede Stoof, een welvoorziene Tafel, en warm gekleed en gedekt. Hier een voorbeeld van wat er op die tafel stond.

Benodigdheden voor 4 personen:

Bakmateriaal: een beboterde springvorm met bodem van 24 diameter.

Korst: 150 g tarwebloem, 150 g zelfrijzend bakmeel, 125 g zachte boter, 1 ei n2, 1 theel. zout, bloem voor het werkvlak, melkeierdooier om te bestrijken.

Vulling: 500 g rundergehakt, 150 g geschilde goudreinet in blokjes, gesnipperd uitje, 2 eetlepels amandelen, 1 eetlepel krenten, 1 theelepel sukade, snuf kaneel, snuf suiker, zout, 1 glas rode wijn, 1 eetlepel citroensap.

Bloemsoorten mengen in een kom. Met twee messen de boter er doorheen snijden. Het ei en het zout erbij roeren. Met zoveel melk als nodig is snel kneden tot een soepele bal.

Op een met bloem bestoven werkvlak uitrollen tot twee ronde plakken, van 28 en van 24 cm. De vorm bekleden met de grootste plak. De rand niet hoger maken dan 2 cm. Mooi rond gaatje midden uit de kleinste plak steken. Oven voorverwarmen tot 200° C. Een restje deeg dunner uitrollen. Daarvan blaadjes of bloempjes snijden om straks de bovenkant mee te versieren.

Het gehakt bruin bakken in eigen vet. Korrelig houden met een vork. Appel, ui, amandelen, krenten, sukade, kaneel, suiker en zout erbij. Wijn en sap erover schenken en bijna laten verdampen. Het gehakt in de korst leggen. Andere plak er overheen. Rand dichtknijpen met wijsvinger en duim. Met dooier bestrijken. Bakken: 25 minuten bij 225°C op onderste richel. Hierbij een glas rode bergerac en een salade van spitskool.

Gevonden bij de Volmaakte Hollandsche Keukenmeid (1761). Bereid met minder suiker, destijds een ruim gebruikte specerij. En met modernere korst.