Verontruste woorden over ontwikkeling in Oostenrijk

Het Nederlands Auschwitz Comité is ,,bijzonder verontrust over de huidige politieke ontwikkelingen in Oostenrijk''. Dat zei voorzitter J. Grishaver gisteren bij de herdenking van de bevrijding van Auschwitz-Birkenau, 55 jaar geleden.

Ongeveer 1500 mensen woonden de herdenking in het Amsterdamse Wertheimpark bij. Onder hen waren ook premier Kok, de ambassadeurs van Israël, Oostenrijk en Polen en de consul-generaal van Duitsland.

Grishaver zei dat het erop lijkt dat in Oostenrijk ,,racisten en politici die wat in de Tweede Wereldoorlog is gebeurd bagatelliseren, in de regering zullen komen. Het gevaar van Jörg Haider en andere rechts-extremisten is lange tijd niet voldoende gezien''. Grishaver zei dat goed onderwijs aan jongeren een brug kan slaan tussen heden en verleden.

Ook burgemeester Patijn benadrukte dat ,,het verhaal van wat in Auschwitz-Birkenau is gebeurd moet worden doorverteld, niet alleen binnen de Joodse gemeenschap.''

Hij vroeg zich af of in Nederland ,,ooit een echt maatschappelijk debat is gehouden over wat we van Auschwitz hebben geleerd over het functioneren van onze samenleving. Niet alleen toen, maar ook nu. Hebben we ons bijvoorbeeld de vraag gesteld hoe de Joodse gemeenschap van na de Shoah zich voelt en wat zij vindt?''

Veel aanwezigen waren blij met de aanwezigheid van ambassadeur Christiani van Oostenrijk. Frans Smit (47): ,,Dit voelt goed, het tonen van interesse. Duitsland is naar mijn idee altijd al een heel eind op weg met rouwverwerking. Oostenrijkers zien zichzelf vaak nog als slachtoffer. Zij hebben het op die manier collectief verwerkt, terwijl zij daders in het kwadraat zijn. Maar net als in je persoonlijk leven: als je iets niet goed verwerkt, komt dat heel je verdere leven terug. Oostenrijk is, om het zo te zeggen, blind aan het rechteroog.''

,,Als hij er maar echt achter staat'', zegt E. Jesserun (75) over de aanwezigheid van Christiani.

,,En ik erger me er wel aan dat hij stelt dat het overdreven is om je zorgen te maken over de ontwikkelingen in de Oostenrijkse politiek'', vult D. van Huiden (68) aan. ,,Er zijn grenzen. Als in 1933 Hitler beter was tegengewerkt, was deze herdenking niet nodig geweest. Het komt juist door die afwachtende houding van destijds dat wij hier nu zitten.''

Jesserun: ,,Ik zou eerder van de ambassadeur hebben verwacht dat hij had erkend dat dit de gevolgen zijn van het Oostenrijks gedrag van destijds.'' J. Luycx (57): ,,Ik vind het heel goed dat de ambassadeurs van Duitsland en Oostenrijk er zijn.''