Kille doener Poetin 'een zekere winnaar'

Vladimir Vladimirovitsj Poetin vertrok vrijdag geen spier toen Jeltsin het Kremlin uitreed en hem achterliet als waarnemend president.

Dat hoort ook niet bij zijn imago. Hij is een macho en een doener, die met zijn ijzeren blik de Russische federatie tot de orde wil roepen - te beginnen in Tsjetsjenië. Zowel in de oorlog als bij de presidentsverkiezingen in maart is hij 'zeker van de overwinning', stelde een adviseur van het Kremlin.

Zes maanden geleden had vrijwel niemand van hem gehoord. Nu iedereen. En dat op slechts één programmapunt: het vernietigen van de Tsjetsjeense 'terroristen'. ,,Desnoods als ze op de wc zitten'', merkte hij drie maanden geleden gevat op. Niet voor niets was zijn eerste daad als waarnemend president zaterdag het decoreren van helden in het oorlogsgebied. Hij weet waar de Russen warm voor lopen.

De 47-jarige Poetin is een man van weinig woorden. Liefst toont hij zich in actie: op een judomat (hij heeft de zwarte band), in een straaljager, tussen de manschappen. Het is een - bewust - groot contrast met de ziekelijke Jeltsin, die zelden nog in het openbaar verscheen. Poetins korte speeches gaan over 'nationale trots', en 'sterk bestuur'. Verder houdt hij het bij een strak gezicht.

Poetins achtergrond is de spionage. Vanaf de jaren zeventig werkte hij voor de geheime dienst KGB in Sint-Peterburg, de stad waar hij op 7 oktober 1952 werd geboren en tot 1975 rechten studeerde. In 1994 verplaatste zijn werkterrein zich naar Oost-Duitsland. Wat hij daar heeft gedaan is onduidelijk. Poetin spreekt vloeiend Duits, net als zijn vrouw met wie hij twee dochters heeft. Begin jaren negentig kwam hij voor het eerst in de politiek boven drijven, eerst als assistent van burgemeester Anatoli Sobtsjak, die hem bewonderend omschreef als kundig en efficiënt. Daarna als assistent van het hoofd van het machtige bureau dat het presidentiële vastgoed bestiert, inclusief het Kremlin. Andere functies volgden in rap tempo: onderhandelaar met de 89 Russische regio's, topfunctie bij de Federale Veiligheidsdienst FSB - de binnenlandse opvolger van de KGB - en lid van Jeltsins veiligheidsraad. Toch verrastte zijn aantreden als premier in augustus iedereen.

Door de kwestie-Tsjetsjenië aan te pakken is hij Ruslands populairste politicus. De rest van zijn beleid is zo schimmig als zijn spionagetijd. Door de gestegen olieprijzen, die veel extra inkomsten opleveren, heeft hij nog geen moeilijke economische maatregelen hoeven nemen. Zijn 'gereguleerde markteconomie' kan van alles betekenen, zijn 'efficiënte staat' ook. Als de Russen hem inderdaad tot president kiezen, is het vooral op basis van imago en op hoop van zegen.