Brinkhorst geeft blunders toe

Nederland legt zich voor het eerst neer bij een Europese boete voor blunders tijdens de bestrijding van de varkenspest. Minister Brinkhorst van landbouw zei gisteren bereid te zijn 110 miljoen gulden strafkorting te slikken.

Maar daarmee is de zaak zeker niet geregeld. De Europese Commissie eiste vorig jaar 125 miljoen gulden terug van de vergoedingen die het Nederland gaf voor de strijd tegen de dierziekte. Veel te weinig, zegt zij nu. De Commissie hoogt de strafkorting op tot 200 miljoen.

Bij precieze controles van de Nederlandse declaraties vond de Commissie dat Den Haag veel zaken opvoerde die niets met pestbestrijding te maken hadden. Zoals taxibonnetjes en de mobiele telefoons voor ambtenaren. Nederland sjoemelde dus, wat het kabinet op 75 miljoen extra boete komt te staan.

Minister Brinkhorst die gisteren eurocommissaris Byrne van volksgezondheid bezocht om over deze boetes te praten, erkende dat zijn ministerie ten onrechte kosten had opgevoerd. Maar weigerde over andere fouten te spreken. Alles tezamen vond hij 110 miljoen 'redelijk'.

De huidige minister van buitenlandse zaken Van Aartsen (VVD) zat bij de uitbraak van de varkenspest in '97/'98 op Landbouw. Hij heeft altijd ontkend dat er iets fout was gegaan en verklaarde zelfverzekerd dat hij die boete wel van tafel zou krijgen. Nu de Commissie voet bij stuk houdt en de rekening alleen maar verder oploopt, probeert Brinkhorst die giftige erfenis van een van zijn voorgangers kwijt te raken via een schikking.

Brinkhorst probeerde Byrne op ander gedachten te brengen door op verzachtende omstandigheden te wijzen. De uitbraak van varkenspest in '97 en '98 in Oost-Brabant was ,,een zaak zonder precedent. Elf miljoen varkens werden daarbij gedood.'' Bij zo'n enorme operatie ,,maak je nu eenmaal vuile handen.'' Bovendien is Nederland bezig de sector te saneren.

Wanneer de partijen de komende tijd niet tot een vergelijk komen, kan Nederland nog proberen zijn gelijk te halen bij het Hof van Justitie in Luxemburg.

De Nederlandse minister zei verder voorstander te zijn van een Europese dienst voor voedselveiligheid. Byrne maakte eerder deze week de plannen daarvoor bekend. Brinkhorst verwierp de kritiek dat die weinig om het lijf hebben. Hij pleitte er wel voor de dienst het recht te geven de nationale bureaus voor voedselveiligheid te controleren.