Jacht op oud-juntaleiders

De Spaanse onderzoeksrechter Garzon heeft het nieuwe millennium voor menige Zuid-Amerikaanse (oud-)militair danig verpest.

De man die Pinochet in Engeland liet vastzetten, heeft via Interpol 48 arrestatiebevelen naar Argentinië gestuurd.

Tegelijkertijd waarschuwde de Chileense regering prominenten uit de tijd van de dictatuur niet op reis te gaan, omdat ook zij op Garzons lijst staan. Volgens de Chileense minister van buitenlandse zaken Valdes zal Garzon binnenkort 36 internationale arrestatiebevelen tegen Chileense ex-ministers en gepensioneerde hoge militairen uitbrengen.

Pinochet, die op 16 oktober 1998 werd aangehouden op last van Garzon, ondergaat vandaag een medisch onderzoek in Engeland. Daaruit moet blijken of hij fit genoeg is om aan Spanje te worden uitgeleverd. Mocht dat zo zijn, dan zal de ex-juntaleider zich daartegen verzetten in een beroepszaak die op 20 maart in Londen dient.

Pinochet krijgt alle steun van de Chileense regering. Die volgt twee tactieken om de 84-jarige generaal naar huis te krijgen. Enerzijds hamert Santiago erop dat Pinochet om humanitaire redenen moet vrijkomen. Anderzijds roept Chili dat zijn soevereiniteit wordt geschonden met een proces in Spanje, en dat het de man zelf voor de rechter wil brengen. Of dat laatste ooit zal gebeuren, wordt in Chili sterk betwijfeld.

Argentinië worstelt intussen met de vraag wat te doen met de arrestatiebevelen die Garzon al tegen enkele voormalige kopstukken heeft laten uitvaardigen. De Spanjaard wil onder meer Jorge Videla, leider van de militaire coup in '76, en oud-president Galtieri (van de Falklandoorlog, in '82 tegen Engeland) berechten wegens genocide, marteling en terrorisme.

De Argentijnse president, Fernando de la Rua, heeft toegezegd dat justitie in Buenos Aires zal beslissen wat er moet gebeuren. Dat is al veel verder dan zijn voorganger, Carlos Menem, wilde gaan. Die zei gewoon dat hij niets te maken had met ene meneer Garzon uit Spanje.

De federale procureur-generaal Gustavo Literas moet nu zeggen of Videla c.s. worden uitgeleverd aan Spanje. Dat lijkt onwaarschijnlijk. Minister van binnenlandse zaken Federico Storani heeft er al op gewezen dat de junta-leden in eigen land zijn berecht en veroordeeld. Ze kwamen weer vrij dankzij een amnestie (van Menem), maar: ,,Niemand kan voor hetzelfde feit twee keer worden bestraft', aldus Storani.

Op de lijst van Garzon staan ook generaal Bussi, die probeert parlementslid te worden (en zo onschendbaar) en Alfredo Ignacio Astiz, ofwel de 'blonde engel', die nog in 1998 hartstochtelijk de roof van baby's van linkse activisten verdedigde. Er wordt ook één burger genoemd: Gonzalo Dalma Torres de Tolosa. Deze advocaat heeft namens de 48 verdachten Garzon aangeklaagd wegens smaad, en zijn uitlevering aan Argentinië gevraagd.