'Soepeler omgang dwang-opname'

Dagelijks krijgt PvdA-kamerlid Annet van der Hoek brieven en telefoontjes van familieleden van psychiatrische patiënten. Van radeloze ouders bijvoorbeeld, die hun psychotische of schizofrene kind steeds verder zien afzakken, uit vuilnisbakken zien eten, zonder dat ze iets kunnen doen. Reden: de patiënt zelf weigert hulp.

,,Dit soort schrijnende situaties komt vaak voor. Te vaak'', zegt Van der Hoek. Dat is de reden dat Van der Hoek, voor haar Kamerlidmaatschap zelf werkzaam in de psychiatrie, afgelopen donderdag pleitte voor verruiming van de mogelijkheden voor gedwongen opname. Een beladen onderwerp, maar één waar Kamerbreed steun voor blijkt te zijn. De verschillende partijen zetten hun vraagtekens bij enkele cruciale onderdelen van de Wet bijzondere opnemingen psychiatrische ziekenhuizen (BOPZ). Die stelt dat gedwongen opname slechts mag als de patiënt zichzelf of zijn omgeving in gevaar brengt.

,,In de praktijk'', zegt Van der Hoek, ,,blijkt dit gevaarscriterium soms nadelig uit te pakken. Psychiatrische patiënten die geen inzicht in hun ziekte hebben en niet de vereiste 'nodige bereidheid' tot opname tonen, kunnen nu vaak niet de hulp krijgen die ze zo nodig hebben.'' Ondertussen maken buren en familieleden zich grote zorgen. Zoals over de man die in een bouwval woont, zichzelf volledig verwaarloost, net een groot zwaard heeft gekocht, maar zegt kerngezond te zijn. Zijn moeder schreef: 'Moet hij eerst een ongeluk begaan?'

Het is terecht, zegt Van der Hoek, dat de wet garant staat voor het zelfbeschikkingsrecht van de patiënt. ,,Ik wil ook zeker niet terug naar de vroegere Krankzinnigenwet, waarbij mensen soms veel te makkelijk onder dwang werden opgenomen. Maar nu lijkt het teveel naar de andere kant te zijn doorgeslagen.''

Van der Hoek wil dat minister Borst van Volksgezondheid dit najaar aangeeft hoe de wet veranderd kan worden. ,,Volgens Borst biedt de wet vaak ruimte om toch in te grijpen, maar volgens mij kan hij beter worden aangepast.''