Justitie was veel te traag

De minister van justitie heeft de personele bezetting van het Bureau medische advisering van de Immigratie- en naturalisatiedienst te lang op haar beloop gelaten. Daardoor is een 'onaanvaardbaar forse werkachterstand' ontstaan bij het uitbrengen van medische adviezen in vreemdelingenprocedures.

Dat stelt de Nationale Ombudsman, mr. R. Fernhout, op basis van onderzoek naar een aantal klachten over de medische advisering bij de IND. De ombudsman vindt dat justitie zo snel mogelijk extra artsen moet aantrekken om de achterstanden nog 'ruim voor de zomer' weg te werken. Ook dient de IND eerder te bezien of er bij een verblijfsaanvraag medisch advies moet worden ingewonnen.

De Nationale Ombudsman ontving vorig jaar veel klachten over vertraging bij de afhandeling van medische adviezen. De gemiddelde duur van een adviesprocedure liep in de tweede helft van 1999 op tot negen à twaalf maanden. ,,Veel te lang'', vindt de ombudsman, die een termijn van maximaal drie maanden 'redelijk' acht. ,,Het gaat vaak om kwetsbare vreemdelingen voor wie langdurige onzekerheid over hun verblijfsrecht in Nederland negatief kan uitwerken op hun gezondheidstoestand.''

Belangrijkste oorzaak van de opgelopen achterstand is een verdubbeling van het aantal adviesaanvragen van 1837 in 1997 tot 3904 in 1998.

Tot september vorig jaar waren er 2289 aanvragen. Een andere oorzaak is de herbeoordeling van 1500 medische adviezen uit de periode maart 1997-maart 1998, ontstaan door aanpassing van de werkwijze. Die was nodig, nadat het medisch tuchtcollege een medisch adviseur van de IND op de vingers had getikt, omdat deze niet-medische waardeoordelen had verwerkt in zijn advies.

Ook de (te) krappe bezetting speelt het Bureau medische advisering parten. In mei 1998 werkten er twee artsen in voltijd en één in deeltijd. Pas medio vorig jaar is een begin gemaakt met een uitbreiding. Nu zijn er zeven artsen in vaste en vier verzekeringsartsen in tijdelijke dienst. Dat had veel eerder gemoeten, stelt de ombudsman in het rapport.

Justitie beroept zich, in een reactie op de kritiek van de Nationale Ombudsman op het trage personeelsbeleid bij justitie, op de krapte van de arbeidsmarkt voor artsen. Een woordvoerster zegt dat het Bureau medische advisering inmiddels 'op volle sterkte' is en dat de achterstanden in mei of juni tot het verleden zullen behoren. Ook zal justitie de aanbeveling uit het ombudsmanrapport uitvoeren om voortaan binnen drie maanden te adviseren. Daartoe zal de werkinstructie aan de IND, zoals gevraagd, worden aangepast.