Schadevergoedingen aan ex-verdachten

Justitie heeft de laatste jaren steeds meer geld uitgegeven aan schadevergoedingen aan mensen die ten onrechte vastzaten. De afgelopen tien jaar is het aantal toegekende schadevergoedingen verdrievoudigd. Dat blijkt uit cijfers van het centraal bureau voor de statistiek (CBS) die gisteren werden gepubliceerd.

De eerste drie kwartalen van vorig jaar heeft justitie aan 918 ex-verdachten een schadevergoeding betaald. Tien jaar geleden kregen 295 ex-gedetineerden achteraf geld van justitie.

Volgens de woordvoerder van het openbaar ministerie, E. Stolwijk, heeft de stijging verschillende oorzaken. Als eerste noemt hij de toename van het aantal juridisch ingewikkelde zaken de laatste jaren. Grote zaken, bijvoorbeeld processen over beursfraude en internationale drugssmokkel, zijn moeilijk rond te krijgen. Hierdoor is het risico dat iets in de procedure misgaat groter, zegt hij.

Ook zijn er de afgelopen jaren meer zaken geweest waarbij mensen in voorlopige hechtenis werden genomen. Verhoudingsgewijs stijgt daardoor ook het aantal mensen dat ten onrechte wordt vastgehouden. Als derde oorzaak noemt Stolwijk dat mensen steeds mondiger worden en dus eerder een schadevergoeding eisen.

De toename is volgens de justitiewoordvoerder geen reden om het huidige beleid van het OM te wijzigen. Hij wijst er op dat bij 95 procent van de zaken die het OM aanbrengt de verdachte uiteindelijk schuldig wordt verklaard.

Uit de cijfers van het CBS blijkt verder dat justitie in de eerste drie kwartalen van vorig jaar anderhalf miljoen gulden meer heeft betaald aan schadevergoedingen dan in dezelfde periode in 1998. Justitie heeft ook in 1459 gevallen geld uitgekeerd om de kosten te compenseren die verdachten hebben gemaakt doordat zij ten onrechte vast zaten. Deze uitgaven zijn vorig jaar met 10 procent gestegen. Van de mensen die vorig jaar een verzoek tot schadevergoeding indienden, werd 86 procent in het gelijk gesteld.

In 1998 moest justitie in totaal maar liefst 20 miljoen gulden aan ex-verdachten uitkeren. Dat is 4,5 keer zoveel als in 1990.