'Wij zijn hier heel ongelukkig mee'

PvdA, GroenLinks en SP willen voorkomen dat de VVD op zoek gaat naar sponsors. De kamerfracties overwegen aan te sturen op een verbod op sponsoring van politieke partijen door bedrijven en instellingen.

,,We hebben dit jaar nog een tonnetje of twee nodig en voor de verkiezingen nog meer. We rekenen daarvoor deels op sponsors'', zei VVD-voorzitter Eenhoorn gisteren na een gesprek tussen de partijvoorzitters en minister Peper (binnenlandse zaken, PvdA). Over drie weken komt de VVD met een gedragscode om het sponsoren te regelen. De nadruk zal komen te liggen op openbaarheid.

Peper bleek geen voorstander van dit soort 'een-op-een-relaties' tussen politieke partijen en bedrijfsleven, ook omdat een tegenprestatie wordt verwacht. De wet verbiedt sponsoring niet. Wel moeten partijen giften van meer dan 10000 gulden vermelden in de jaarverslagen.

De PvdA-fractie reageert teleurgesteld op het overleg. Fractiespecialist Rehwinkel had gehoopt dat de voorzitters tot een gezamenlijk standpunt zouden komen om de geldnood van partijen het hoofd te bieden, maar dat is niet gelukt. Dat de VVD toch doorgaat met haar sponsorplan bevalt de sociaal-democraten niet. ,,Wij zijn hier heel ongelukkig mee'', meldt Rehwinkel. Hij weet nog niet precies hoe hij zijn kritiek in het vat gaat gieten. Maar de PvdA gaat wel proberen de liberalen de pas af te snijden. Volgens Rehwinkel ligt belangenverstrengeling en afhankelijkheid van het bedrijfsleven op de loer. Hij vindt striktere regelgeving wenselijk: ,,Ik denk aan een wettelijke aanscherping, waarbij ik niet uitsluit dat we op een verbod op sponsoring uitkomen.''

De PvdA vindt bij haar kritiek op het huidige stelsel GroenLinks en de SP aan haar zijde. De SP heeft al eerder gezegd dat ook sponsorbedragen van boven de 10000 gulden onder de meldingsplicht moeten komen te vallen.

Het CDA is terughoudend over sponsoring van individuele partijen. Maar voorzitter Van Rij wil met een oordeel wachten tot de gedragscode van de VVD klaar is. CDA-kamerlid Van der Hoeven wijst erop dat de wet nog geen jaar oud is. Ze wil eerst zien waar de PvdA mee komt.

Het is de voorzitters slechts op één punt gelukt met een gezamenlijk voorstel te komen aan Peper. Alle partijen, ook de VVD, hebben aangedrongen op verhoging van de overheidssubsidie. Omdat die vorig jaar al met 20 procent is omhooggegaan, voelt Peper er niet voor. Maar op termijn sluit hij verhoging niet uit.

De VVD staat alleen in haar plannen voor actieve benadering van sponsors. Minder huiverig zijn in elk geval PvdA, D66 en de kleine christelijke partijen voor het idee van het CDA een fonds op te richten waarin bedrijven geld kunnen storten en waaruit alle partijen een bedrag krijgen uitgekeerd voor wetenschappelijke onderzoeken en maatschappelijke debatten. Ook Peper is hier positiever over dan over de voornemens van de VVD, maar hij gelooft niet dat bedrijven bereid zijn de politiek 'in den brede' te ondersteunen. Het CDA gaat ervan uit dat er wel belangstelling is en werkt het plan verder uit.