Voorstel: bediening vaker aan een niet-dominee uitbesteden

Ook mensen die geen predikant zijn mogen in knelsituaties de dienst van Woord en Sacrament leiden, een taak die tot nu toe strikt is voorbehouden aan dominees. Over het voorstel om de regels te verruimen moet de gezamenlijke synode van de drie Samen op Weg-kerken eind deze maand van gedachte wisselen en eind mei besluiten.

Terwijl in de rk kerk het onderscheid tussen priester en leek, 'gewijd' en 'niet-gewijd' de laatste tijd juist wordt aangescherpt, gaan er in protestantse kerken stemmen op om bij de bediening van de klassieke taken van de predikant (preken, dopen, Avondmaalsbediening) uitzonderingen mogelijk te maken. Het gaat niet om een complete afbraak van het bijzondere ambt, maar om praktische aanpassingen.

In eerste instantie gaan de gedachten uit naar niet-dominees, die voorganger zijn in kleine gemeenten of geestelijk verzorger in instellingen voor gezondheidszorg. Zij kunnen dan, zo is de bedoeling, een aanstelling als vicaris krijgen, iemand die de plaats van de dominee 'waarneemt'.

In de concept-kerkorde voor de SOW-Wegkerken wordt al de mogelijkheid geopend in grootstedelijke gebieden een ouderling - wèl ambtsdrager, maar niet bevoegd om de eigen taken van de dominee uit te voeren - te laten voorgaan.

Het trio-bestuur wil de 'leken-dominee' overigens niet zomaar van de straat plukken. Het denkt aan ,,personen met een door de kerken erkende hbo-opleiding theologie of met een universitair opgeleide theologen die niet de predikantsroute hebben gevolgd. Zij kunnen een 'kerkelijke opdracht' krijgen ten behoeve van pastorale arbeid in bijvoorbeeld ziekenhuizen.

Opnieuw is er weer iets uitgebroed om de plaatselijke gemeenten die de grootste moeite hebben met de voorgenomen kerkenfusie toch maar binnenboord te houden. Deze behoudende gemeenten van de Gereformeerde bond mogen nog steeds niet, zoals zij willen en bij herhaling hebben bepleit, een soort parallelle kerkstructuur met eigen classes (regio-vergaderingen) vormen. Dat wordt als strijdig met de fusiegedachte van de hand gewezen. Wel kunnen ze volgens het voorstel in zogeheten ringen - een minder formeel verband - hun stem doen gelden.

Een ander, de kerkelijke gemoederen hevig beroerend, thema staat voorlopig niet op de synode-agenda: de definitieve naam van de SOW-kerken.