Zorg voor speciale verloskunde in gevaar

De zorg voor zwangere vrouwen die zwaar ziek zijn of bij wie een ernstige vroeggeboorte dreigt, is in gevaar. Een toenemend aantal kan niet geholpen worden in de gespecialiseerde ziekenhuizen, omdat die kampen met geld-en capaciteitstekort.

De gynaecologen dr. S. Oei van het Sint Joseph Ziekenhuis in Veldhoven en dr. J. van Eijk (Sophia ziekenhuis Zwolle) luiden in de vandaag verschenen editie van Medisch Contact de noodklok. In Zwolle en Veldhoven moeten steeds vaker vrouwen bij wie ernstige zwangerschapscomplicaties optreden, geweigerd worden. In 1995 en '96 gebeurde dat nooit, in 1997 85 keer en in 1998 in totaal 132 keer. Er was wel een bed beschikbaar, maar geen mankracht en apparatuur om de nodige gespecialiseerde zorg te bieden.

Dit terwijl deze twee ziekenhuizen, samen met de acht academische ziekenhuizen in Nederland, speciaal zijn uitgerust met een neonatale intensive care unit (Nicu). Om de overlevingskansen voor moeder en kind te vergroten, moeten de zwangeren vóór de bevalling naar één van de tien Nicu's worden overgebracht. Daar worden zij door hooggespecialiseerde gynaecologen en verpleegkundigen geholpen bij hun risicovolle bevalling. Jaarlijks is dit voor ruim 3000 vrouwen met een bedreigde zwangerschap nodig. Waar de capaciteit voor hun baby's al tekortschiet, is het nog moeilijker om de moeders de benodigde zorg te leveren.

,,Buitengewoon frusterend'', vindt dr. M. Wiegerinck dit, gynaecoloog in het Sint Joseph Ziekenhuis in Veldhoven. ,,Iedere dag krijgen we wel een boze collega-gynaecoloog aan de telefoon die zich ernstig zorgen maakt over een zwangere patiënte, maar die niet op onze speciaal daarvoor bedoelde afdeling terecht kan. Want geld voor de noodzakelijke gespecialiseerde verpleging, apparatuur en de andere benodigde faciliteiten is er onvoldoende.''

De vrouwen om wie het gaat, worden volgens Wiegerinck ernstig ziek tijdens hun zwangerschap. Zij lijden opeens aan veel te hoge bloeddruk, een falende lever, of dreigen veel te vroeg (bij 25 of 26 weken) te bevallen. ,,Dat we die vrouwen moeten weigeren, is natuurlijk vreselijk. Er moet dan enorm worden gezocht tot ergens anders een plaatsje voor hen gevonden kan worden, vaak ver buiten de eigen regio of zelfs in het buitenland. Voor de vrouw, die toch al in grote nood verkeert, is dat zeer belastend. En ook voor haar arts, die uren bezig is om iets te regelen.''

Het is dringend gewenst, vindt Wiegerinck, dat de politiek hier 'slagvaardig optreedt' en met extra middelen komt. ,,Daar wordt al sinds 1993 op aangedrongen. Er kan zoveel goeds gedaan worden voor deze vrouwen en hun kinderen als ze in gespecialiseerde handen zijn. Die goede resulaten gaan allemaal verloren zolang deze zorg stagneert.''