De grote schoonmaak

Schrijver Clark Accord is voor enige tijd terug in Suriname. Hij schetst het dagelijks leven in zijn door economische chaos geteisterde land. Iedere woensdag, in de Verdieping.

,,Drink alles in één keer op.'' Haar vissenogen kijken me streng aan.

,,De hele fles in één keer?'' Er klinkt twijfel in mijn stem. Het patroon van haar haren, in schubmotief plat tegen haar hoofd gevlochten, past perfect bij haar uitpuilende ogen. Mijn blik volgt de straal water die langs haar slaap haar hals in loopt. Ik ruik haar lichaamsgeur.

De hitte onder het zinken dak is moordend. Desondanks heeft ze haar blauwgeruite lendedoek om haar linkerschouder geknoopt. Op haar borsten rusten enkele kraalsnoeren in felle kleuren. De stamlittekens aan weerszijden van haar mond dansen op het ritme van haar woorden. ,,Ja, je móet alles in één keer innemen!''

,,Smaakt het dan niet vies?'' Met de achterkant van mijn hand voorkom ik dat het zweet van mijn voorhoofd mijn ogen in loopt.

,,Heb je ooit kouru dresi geproefd die lekker smaakt?'' Een cynische glimlach siert haar gezicht. Ze slaat haar hoofd in haar nek, haar hinnikende lach golft door de markthal. Haar sterke witte tanden zouden niet misstaan in de mond van een twintigjarige.

In tegenstelling tot de centrale markt brengen hier voornamelijk Marronvrouwen hun waar aan de man. Rondom liggen de meest uiteenlopende producten uitgestald: pimpadoti, bita, luwanguteté, sangafu, dibriká, enzovoorts - stuk voor stuk garanderen ze de spirituele gezondheid.

,,Als je 't om vier uur 's nachts inneemt, dan heb je om zeven uur effect. De rest van de dag hoef je je geen zorgen meer te maken.''

,,Hoef ik voor de rest van de dag dan niet meer te gaan?''

,,Als het goed is niet...'' Ze kijkt om zich heen. ,,Meestal niet,'' verbetert ze zichzelf. ,,Het kan zijn dat je er nog één of twee keer last van hebt.'' Alsof het heel breekbaar is, reikt ze me het doorschijnende plastic flesje aan. Ik kijk naar de bruingroene vloeistof. ,,Vijfendertighonderd gulden, meneer.''

Die nacht kom ik om drie uur 'snachts drijfnat thuis van een wet-and-wild party. Niemand was veilig voor de tuinslang van barman Steve -van achter de bar spoot hij zijn gasten nat. In het begin lukte het me om droog te blijven door me achter een pilaar op te stellen, maar na een paar baco's gaf ik mij over aan de verkoelende waterstraal. Hoe het met de aanwezige kerstverlichting mogelijk was kortsluiting te voorkomen, is mij een raadsel.

Het zien van het flesje op het aanrecht maakt mij in één slag nuchter. Terwijl ik mijn natte kleding op de achterveranda neerleg, bereid ik mij voor op de aanranding van mijn smaakpapillen. Langzaam schroef ik de witte dop van het flesje. Ik haal een paar keer diep adem en sla de inhoud met tegenzin achterover. Ik wacht. Het protest van mijn lichaam blijft uit. Ik herken de smaak van melasse.

Klokslag zeven uur de volgende ochtend word ik gewekt door een tintelend gevoel in mijn onderbuik. Het gaat langzaam over in heftige krampen. Ik lig zo stil mogelijk. Misschien zakt het wel weg. Gelukkig heeft de oude Marronvrouw mij hier op voorbereid. Slaapdronken kom ik overeind. Met mijn handen mijn buik koesterend strompel ik naar de wc-pot. Mijn knieën voelen week aan. Ik laat de natuur zijn gang gaan. Draai je om en kijk goed naar wat je lichaam heeft verlaten: dat maakt je reiniging compleet. Ik hoor het haar nog zeggen. Later op de ochtend zit ik aan de keukentafel. Met lange halen blaas ik in het kopje om de thee af te koelen. Ze heeft gelijk gehad. Ik voel me herboren, zuiver en sterk.