Werving

Een rijksinrichting voor tbs probeert vijf allochtonen te werven. Ik heb met jongeren die tbs hadden te maken gehad, maar was nog nooit in zo'n inrichting geweest. Het leek mij wel wat om er een kijkje te nemen, en wie weet kon ik er een nieuwe baan vinden. De brief die de bijeenkomst regelde, droeg de kop: 'Waar zijn de allochtonen?', maar gaf geen informatie over hoe je er moest komen: zoek het maar uit allochtoon, je bent toch zelfstandig?

Voor mij was het een hele toer daar te komen. Ik belde het arbeidsbureau met de vraag wie er nog meer daarheen gingen, misschien kon ik met iemand meerijden? Maar dat was vertrouwelijke informatie die ze me niet gaven. Later kreeg ik een aardig telefoontje: iemand van dat bureau zou mij komen ophalen. Met nog drie buitenlanders waren we mooi op tijd, anderen kwamen later en zeiden dat het moeilijk was om er tegen 9 uur 'smorgens te komen.

Overal mannen in blauwe overalls, tv-camera's, gesloten deuren, door sigarettenrook bedompte lucht. We kregen voorlichting over tbs en over die instelling. ,,Wij noemen elkaar bij de voornaam'', zei Henk en nodigde ons uit hem zo te noemen. Wij moesten eraan wennen om niet mijnheer te zeggen. Henk werkte hier al 27 jaar en was heel positief over zijn boeiende baan. Vorig jaar waren ze voor het eerst met het werven van allochtonen gestart. ,,Daar jammer genoeg 70 procent van de tbs-ers van allochtone afkomst is, willen wij meer rekening houden met hun cultuur en godsdienst. De meesten zijn mohammedanen en hebben andere feestdagen enzo.'' Hij had iets gehoord, maar door over 'mohammedanen' te spreken toonde hij nog niet veel verstand van islamitische allochtonen te hebben.

Op zijn vraag: ,,Hoeveel mensen denken jullie dat hier verblijven'', gaf een van ons als antwoord: ,,Duizend.'' Grappig: de ongeveer 370 personen die er werken, zouden duizend bewoners nauwelijks aankunnen. De 1 op 3 verhouding is juist omgekeerd: in de uitnodigingsbrief stond dat er 121 bewoners verblijven. ,,Die mensen zijn duur voor de maatschappij. Hoeveel denken jullie dat een verblijf per dag kost?'' Gezien de eerdere blunder durfde niemand meer wat te zeggen. Het was, meen ik, een bedrag tussen de zevenhonderd en achthonderd gulden.

We werden rondgeleid over diverse afdelingen, hoorden dat er pedofielen verbleven en mensen met psychische problemen. We zagen stevig gebouwde mannen vol tatoeages, met ogen die ons niet welkom heetten, maar integendeel dreigend aanzagen. Terug van de rondleiding kregen we een taaltoets: multiple choice, waarmee we in vijf minuten klaar moesten zijn, waarna we in tien minuten moesten beschrijven wat er op een plaatje te zien was. De meesten vonden de tijd veel te kort.

Er wordt daar in twee ploegen gewerkt: van 7 tot 15 uur en van 15 tot 23 uur. Om 7 uur daar zijn is heel moeilijk: de bus gaat zo vroeg niet. Alleen met eigen vervoer kun je er komen. Dat probleem lossen ze niet op. De vraag 'Waar blijven de allochtonen?' is een goede vraag, die nog wel een tijdje gesteld kan worden, vrees ik. Later beginnen? Nee, dat kan niet. Wat zij van allochtonen eisen is duidelijk, maar met hen en hun probleem rekening houden is niet haalbaar. Ze hebben daar veel ervaring opgedaan met het eisen van strakke discipline. De regels zijn duidelijk. Ze hebben hun tbs-ers goed aan de oren getrokken. Nu denken ze blijkbaar op dezelfde manier allochtone medewerkers te kunnen werven. Bij mij komt dan de vraag op of ze die daar wel écht willen.

Terug in de gezonde buitenlucht hoorde ik: ,,Hartstikke moeilijk, hier kom ik nooit meer terug. Om 7 uur beginnen is niet haalbaar.'' Nee, ik denk dat het op deze manier niks wordt met de werving van allochtonen.