Een onmogelijk probleem

Het avontuur met de Panamese vrachtvaarder Elpa illustreert ten voeten uit dat de aanhoudende stroom asielzoekers ons land voor een onmogelijk probleem stelt. Crux van de zaak is dat enerzijds alles in het werk werd gesteld om te voorkomen dat mogelijk illegale asielzoekers hier vaste grond onder de voeten zouden krijgen. Maar dat anderzijds de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) al het benodigde voor de opvang had geregeld: er lagen duizend lunchpakketten klaar.

Achteraf bleek het allemaal loos alarm. De vrachtvaarder had geen asielzoekers aan boord. Maar ondertussen was de natie toch even met de neus op de werkelijkheid gedrukt dat wat hier in het groot dreigde te gebeuren -tot en met het op poten zetten van een heus crisisteam toe- dagelijks in het klein gebeurt op Schiphol, of elders aan de grens. Jaarlijks immers ziet een stroom van vele tienduizenden asielzoekers kans om Nederland binnen te komen, legaal of illegaal, al dan niet met hulp van door de wol geverfde mensensmokkelaars.

Wat we als land hier tegenoverstellen, is een streng maar rechtvaardig asielbeleid. De strengheid komt erop neer dat we mensen die zich hier ten onrechte melden, onverbiddellijk terugsturen. Tenminste, dat zegt de rijksoverheid. Maar in de praktijk betekent het meestal dat we deze mensen gewoon op straat zetten, want terugsturen is veelal niet mogelijk.

Op macroniveau is dat beleid goed te verdedigen. Wie immers zou mensensmokkelaars willen aanmoedigen koers te zetten naar Nederland? Maar op microniveau roept de gekozen oplossing weerzin op. Kerken trekken zich daarom het lot van deze mensen aan en sinds vorige week heeft de hele provincie Groningen zich bij hen aangesloten. In Groningen helpt men deze asielzoekers aan onderdak, gewoon omdat men vindt dat je deze mensen niet op straat kunt laten staan.

Een woordvoerder van de IND (dezelfde dienst die dit weekeinde de lunchpakketten al klaar had liggen) constateerde dat Groningen hiermee het landelijke asielbeleid onderuithaalt. Daar heeft hij op zich gelijk in. Maar ondertussen zit er ook voor hem weinig anders op dan deze vorm van ongehoorzaamheid te accepteren, in afwachting van een betere oplossing, die er niet is. Wie het weet mag het zeggen, zou Kok zeggen.