Rechtlijnig zijn valt Van Gaal zwaar

ZEIST - ,,Ik heb besloten het individuele belang te stellen boven mijn belang en het landsbelang'', sprak gisteren de bondscoach van het Nederlands elftal. ,,Zoals ik dat mijn hele leven heb gedaan.''

Louis van Gaal staat zijn internationals van Barcelona, hen vooral, Van Hooijdonk (Benfica) en de doelmannen Van der Sar (Juventus) en Westerveld (Liverpool) toe zondag nog een competitieduel met hun club af te werken. Maandag, een dag later dan gepland, begint voor Oranje de voorbereiding op het WK-kwalificatieduel tegen Cyprus, dat woensdag in Eindhoven wordt gespeeld.

Daarmee is Van Gaal de spelers en, met verklaarbare tegenzin, hun clubs 'ter wille'. Hij vindt 'drie dagen te kort voor een optimale voorbereiding'. Volgens de reglementen van de wereldvoetbalbond Fifa had de bondscoach in dit geval vier dagen (inclusief de wedstrijddag) over zijn spelers mogen beschikken.

Strijdvaardig en indringend, en met een gedetailleerde uiteenzetting, vroeg Van Gaal gisteren om begrip. Hij benadrukte dat de betrokken clubs door een KNVB-brief van 2 maart op de datum van het duel met Cyprus zijn geattendeerd. Van Gaal kreeg medewerking van bijvoorbeeld Deportivo La Coruna, de club van Makaay die de wedstrijd tegen Celta de Vigo tijdig een dag vervroegde, naar komende zaterdag.

Zo bereidwillig was Barcelona niet. De club wilde Kluivert, Cocu, Overmars en Zenden -Frank de Boer is in clubverband geschorst- zondagavond niet missen tegen Osasuna. Van Gaal weet dat Barcelona heeft gepoogd het Uefa Cup-duel van gisteren bij Liverpool te vervroegen. Toen dat niet lukte, was in Spaanse ogen aan het late tijdstip van het zondagse competitieduel niet te tornen.

Ongetwijfeld zal de berichtgeving in Spanje over de controverse zijn gekleurd door de voorgeschiedenis. Eind vorig seizoen zag Van Gaal zich gedwongen ontslag te nemen bij Barcelona. Gisteren wees de coach er fijntjes op dat Barcelona vorige week woensdag, een vrije dag in het Spaanse schema, Osasuna had kunnen treffen. ,,Ik ben er niet van overtuigd dat Barcelona er alles aan heeft gedaan om zijn wedstrijd te verschuiven.''

Van Gaal wees erop dat hij als clubcoach de reglementen altijd heeft gerespecteerd. In februari 1995 boycotten zijn Ajacieden op eigen initiatief (zo luidde althans de officiële lezing) een oefeninterland tegen Portugal. Gisteren riep Van Gaal een bizar voorval uit het vorige seizoen in herinnering.

Op zijn gezag gaf Barcelona zich zonder te spelen gewonnen in de halve finale van het Spaanse bekertoernooi tegen Atletico Madrid. Zonder zijn destijds her en der opgeroepen (en afgestane) internationals kon Barcelona geen representatief team op de been brengen, betoogde Van Gaal. ,,Toen kreeg ik de vuile was over me heen. Nu zit ik aan de andere kant, ik hou me aan de regels en wéér ben 'ik de gebeten hond. Hoe kan dat?''

Van Gaal vertelde dat vooral verzoeken van Frank de Boer en Cocu hem tot zijn compromis hebben gebracht. ,,Ik heb me als coach altijd sterk gemaakt voor de ontwikkeling en het belang van het individu.'' Per brief zal hij de onwillige clubs echter te verstaan geven dat zijn handreiking eenmalig is. ,,Zie het als een laatste waarschuwing.''

De consternatie is (opnieuw) een uitvloeisel van de overladen voetbalkalender. Het moet Van Gaal worden nagegeven dat hij daar al jaren tegen ageert, zoals hij gisteren memoreerde. De Champions League noemde hij al vroeg een 'commercieel gedrocht'. Hij is niet van mening veranderd, liet hij gisteren blijken.

Als het aan Van Gaal ligt wordt het aantal deelnemers aan het monstrueuze kampioenentoernooi (nu 32 in de eerste ronde) ingekrompen. In het interlandvoetbal bepleit hij -hij heeft het allemaal al eens eerder gezegd- een scheiding naar kwaliteit tussen 'A- en B-landen', met (dus) minder wedstrijden per categorie.

Nu zag uitgerekend Van Gaal, consequent en onwrikbaar door de jaren heen, zich dezer dagen genoodzaakt het advies te negeren van Glasgow Rangers-coach Dick Advocaat, één van zijn voorgangers. ,,Je moet hierin rechtlijnig zijn, zei Dick me toen ik hem om raad vroeg. Als je ook maar een centimeter wijkt, is het met je gedaan.''

Maar het valt hem zwaar, zegt Louis van Gaal deze donderdagmiddag in Zeist, om rechtlijnig te zijn. Hij beijverde zich in een Uefa-commissie voor hervormingen, maar fnuikend blijft het ontbreken van eensgezindheid. ,,Meer mensen moeten gaan roepen wat ik roep.''

,,Ik was vorig jaar als bondscoach op een congres dat ik eerder als clubcoach bezocht. De ene kant pleit voor minder clubvoetbal, de andere voor minder interlandvoetbal. Dat schiet niet op. Het moet van bovenaf worden opgelegd.''