Nederland moet aan minimum- straffen

BRUSSEL - Minister Korthals van justitie zet onder druk van de EU-partners de deur op een kier voor minimumstraffen voor zware misdaad als drugshandel en mensensmokkel. Lange tijd gold de introductie van zulke straffen als ondenkbaar. Maar Korthals gaat 'een gesprek daarover niet meer uit de weg'.

Nederland wees tot dusverre categorisch minimumstraffen af, omdat dat niet past in een humaan rechtsbeleid. Dat moet de rechter in alle zaken de vrijheid laten om de omstandigheden mee te laten wegen. Als er verzachtende omstandigheden zijn, kan een Nederlandse rechter minder straffen dan het maximum of zelfs helemaal niet straffen.

Maar binnen de Europese Unie komt Nederland steeds meer onder vuur te liggen. Veruit de meeste lidstaten kennen wel minimumstraffen en zij willen die ook introduceren voor zware misdaden als mensenhandel en terrorisme, waarvoor de unie een gemeenschappelijke definitie zoekt.

Nederland moest er gisteren bij de bijeenkomst van de EU-ministers van justitie mee instemmen, dat de discussie over het onderwerp wordt heropend. Voor de Belgische bewindsman Marc Verwilghen staat vast dat de 'fetisjisten' die tegen de minimumstraf zijn 'op de terugtocht zijn'.

De ministers werden het gisteren eens over een gezamenlijke aanpak van de mensenhandel, waarop een zogeheten minimum-maximumstraf van acht jaar komt te staan. Dat houdt in dat alle lidstaten een maximumstraf moeten invoeren van op zijn minst acht jaar. Landen mogen meer eisen en een Nederlandse rechter mag, omdat er geen EU-minimumstraf is, minder straf uitdelen, zodat voor- en tegenstanders van een minimumstraf tevreden zijn.

Maar Duitsland liet na afloop weten dat het de laatste keer was dat het met zo'n minimum-maximumstraf instemt. Die heeft weinig zin, vindt het, omdat het lidstaten alle ruimte geeft om er naar boven en naar beneden van af te wijken. Groot-Brittannië liet weten vast te houden aan tien jaar. Oostenrijk en Denemarken maakten weer een voorbehoud bij de hele regeling.

De Belgische minister Verwil ghen zoekt een uitweg in het in Europees verbanden verdelen van misdaden in de categorieën 'zwaar', 'minder zwaar' en 'licht'. Bij de zware zaken zoals mensenhandel en kindermisbruik zou de EU tot minimumstraffen moeten kunnen komen, in andere categorieën zouden lidstaten deels of helemaal de vrije hand moeten houden.

Volgens Verwilghen zal Nederland ,,toch een keer door die knoop heen moeten. Het komt elke keer terug. Voor het eind van het jaar moeten we afspraken hebben over straffen voor terrorisme. Dan ligt het probleem weer op tafel.''